De formatiedans
Rutte denkt: "Tjee, wat wil ik?"
Rechts, Midden, Paars plus
Rutte kijkt naar rechts
"U beledigt!" sneert Wilders
Verkiest warme stoel...
Verhagen fronst, bukt
Nederigheid doet hem pijn
Hij lijdt, wil leiden
Cohen geeft geen krimp
De dans doet zijn macht groeien
De vloer voor zichzelf
Rutte twijfelt, maar
De onrust ten spijt, vraagt hij
het laatste meisje...
Politicosoof
woensdag 30 juni 2010
Politieke Haiku 30 juni 2010 De formatie
Vandaag na lange tijd weer eens een politieke haiku. Er gebeurde blijkbaar weinig inspirerends.
maandag 28 juni 2010
Misplaatste verongelijktheid om (in)formatie en coalities
"Dat wil de kiezer niet!" "Het is een belediging van 1,5 miljoen kiezers!" "Die partij mag niet regeren, die partij moet wel regeren!"
Het is allemaal nonsens. 'De kiezer' bestaat niet, dus 'de kiezer' wil ook niets. Wat men eigenlijk bedoelt is "de meerderheid van de kiezers wil dat niet", maar ook dat valt niet met zekerheid vast te stellen. In het Nederlandse systeem bestaat de kans dat bij de besluiten die het parlement neemt, van praktisch de helft van het electoraat de door haar gekozen partij niet deelneemt aan de benodigde meerderheid (nagenoeg in elke systeem overigens). Zo werkt dat en een alternatief is er niet. De meerderheid regeert en hoe die meerderheid is samengesteld, is voor de legitimiteit van een besluit totaal irrelevant. Dat geldt gedurende een kabinetsperiode net zo zeer als bij verkiezingen. Dat je je beledigd voelt, moet je dan ook zeker bij jezelf zoeken en je afvragen of je wel snapt hoe onze vertegenwoordigende democratie werkt.
De kracht van verkiezingen is dat de voorkeur voor partijen van alle stemgerechtigde Nederlanders wordt gehoord (behoudens de thuisblijvers), het is geen steekproef (zoals bij peilingen). We stemmen op partijen en dat stemmen leidt tot een uitslag en een zetelverdeling. Dat is alles wat het electoraat te zeggen heeft. We stemmen niet op coalities, niet op premiers, niet op ministers, niet op informateurs. Elke coalitie met een meerderheid doet recht aan een verkiezingsuitslag, mede omdat we alleen vaststellen hoe er gestemd is en niet waarom er zo gestemd is. Het waarom is giswerk (of peilwerk). De zetelverdeling levert een grootste partij op. Die partij neemt het initiatief om tot een regering te komen. Dat is alles wat je als kiezer mag verwachten. Wat er vervolgens uitkomt, daar hebben de kiezers niets over te zeggen, dat is aan de politici. Niet tevreden? Ga zelf de politiek in, word lid van een partij, ga in discussie, schrijf een opiniestuk, kom met alternatieven. Maar besef bovenal, dat het werkt zoals het werkt zolang het zo werkt en ga niet onterecht verongelijkt zitten doen, omdat je de ene stem meer waarde toedicht dan de andere. Dat is namelijk afhankelijk van je eigen subjectiviteit.
De wens de PVV in de regering te hebben is absoluut legitiem, maar niet meer dan dat. Het benoemen van winnaars en verliezers leidt tot arbitraire conclusies. Zijn de 24 zetels van de PVV meer waard dan de 30 van de PvdA? Het lijkt me niet. Zijn de 10 zetels van D66 meer waard dan de 10 zetels van Groen Links? Het lijkt me niet. Zijn de 15 zetels van de SP meer waard dan de 21 zetels van het CDA? U raadt het al. Indien u het hier niet mee eens bent, dan kunt u wellicht een aardige argumentatie bedenken waarom een coalitie van PVV/VVD/CDA met 76 zetels een rechtvaardigere uitleg van de verkiezingsuitslag zou zijn dan Paars Plus (VVD/PvdA/D66/Groen Links) dat 82 zetels heeft.
Het CDA is nagenoeg gehalveerd, maar aangezien we de overwegingen van kiezers niet in de processen-verbaal van de verkiezingsuitslag opnemen, is dat eigenlijk niet relevant. Er is nog steeds een forse groep die het CDA steunt. Die kiezers zijn evenveel waard als elke andere kiezer. Als het CDA deelneemt aan een coalitie wordt de stem van 14% van de stemmers gehonoreerd. Meer kan je daar niet over zeggen.
Maar wat moet je dan wel met winnaars en verliezers? Want je kan ook niet helemáál ontkennen dat er beweging in zit en dat er een signaalfunctie vanuit gaat. Ik ben van mening dat partijen dat lekker zelf moeten weten. Het zou verstandig zijn de bewegingen in de uitslag vergeleken met de uitslag van de vorige verkiezingen te analyseren en daar lessen uit te trekken. Dat geldt ook zeker voor het te vormen regeringsbeleid. Ik wens de heer Tjeenk Willink en de verschillende lijsttrekkers veel wijsheid en vruchtbare onderhandelingen en ik wens verongelijkte kiezers vooral realiteitszin en rust in het hoofd.
Het is allemaal nonsens. 'De kiezer' bestaat niet, dus 'de kiezer' wil ook niets. Wat men eigenlijk bedoelt is "de meerderheid van de kiezers wil dat niet", maar ook dat valt niet met zekerheid vast te stellen. In het Nederlandse systeem bestaat de kans dat bij de besluiten die het parlement neemt, van praktisch de helft van het electoraat de door haar gekozen partij niet deelneemt aan de benodigde meerderheid (nagenoeg in elke systeem overigens). Zo werkt dat en een alternatief is er niet. De meerderheid regeert en hoe die meerderheid is samengesteld, is voor de legitimiteit van een besluit totaal irrelevant. Dat geldt gedurende een kabinetsperiode net zo zeer als bij verkiezingen. Dat je je beledigd voelt, moet je dan ook zeker bij jezelf zoeken en je afvragen of je wel snapt hoe onze vertegenwoordigende democratie werkt.
De kracht van verkiezingen is dat de voorkeur voor partijen van alle stemgerechtigde Nederlanders wordt gehoord (behoudens de thuisblijvers), het is geen steekproef (zoals bij peilingen). We stemmen op partijen en dat stemmen leidt tot een uitslag en een zetelverdeling. Dat is alles wat het electoraat te zeggen heeft. We stemmen niet op coalities, niet op premiers, niet op ministers, niet op informateurs. Elke coalitie met een meerderheid doet recht aan een verkiezingsuitslag, mede omdat we alleen vaststellen hoe er gestemd is en niet waarom er zo gestemd is. Het waarom is giswerk (of peilwerk). De zetelverdeling levert een grootste partij op. Die partij neemt het initiatief om tot een regering te komen. Dat is alles wat je als kiezer mag verwachten. Wat er vervolgens uitkomt, daar hebben de kiezers niets over te zeggen, dat is aan de politici. Niet tevreden? Ga zelf de politiek in, word lid van een partij, ga in discussie, schrijf een opiniestuk, kom met alternatieven. Maar besef bovenal, dat het werkt zoals het werkt zolang het zo werkt en ga niet onterecht verongelijkt zitten doen, omdat je de ene stem meer waarde toedicht dan de andere. Dat is namelijk afhankelijk van je eigen subjectiviteit.
De wens de PVV in de regering te hebben is absoluut legitiem, maar niet meer dan dat. Het benoemen van winnaars en verliezers leidt tot arbitraire conclusies. Zijn de 24 zetels van de PVV meer waard dan de 30 van de PvdA? Het lijkt me niet. Zijn de 10 zetels van D66 meer waard dan de 10 zetels van Groen Links? Het lijkt me niet. Zijn de 15 zetels van de SP meer waard dan de 21 zetels van het CDA? U raadt het al. Indien u het hier niet mee eens bent, dan kunt u wellicht een aardige argumentatie bedenken waarom een coalitie van PVV/VVD/CDA met 76 zetels een rechtvaardigere uitleg van de verkiezingsuitslag zou zijn dan Paars Plus (VVD/PvdA/D66/Groen Links) dat 82 zetels heeft.
Het CDA is nagenoeg gehalveerd, maar aangezien we de overwegingen van kiezers niet in de processen-verbaal van de verkiezingsuitslag opnemen, is dat eigenlijk niet relevant. Er is nog steeds een forse groep die het CDA steunt. Die kiezers zijn evenveel waard als elke andere kiezer. Als het CDA deelneemt aan een coalitie wordt de stem van 14% van de stemmers gehonoreerd. Meer kan je daar niet over zeggen.
Maar wat moet je dan wel met winnaars en verliezers? Want je kan ook niet helemáál ontkennen dat er beweging in zit en dat er een signaalfunctie vanuit gaat. Ik ben van mening dat partijen dat lekker zelf moeten weten. Het zou verstandig zijn de bewegingen in de uitslag vergeleken met de uitslag van de vorige verkiezingen te analyseren en daar lessen uit te trekken. Dat geldt ook zeker voor het te vormen regeringsbeleid. Ik wens de heer Tjeenk Willink en de verschillende lijsttrekkers veel wijsheid en vruchtbare onderhandelingen en ik wens verongelijkte kiezers vooral realiteitszin en rust in het hoofd.
donderdag 10 juni 2010
Onzekerheid van een PVV/VVD/CDA-coalitie; het addertje
Er is een behoorlijk mandaat voor een coalitie over rechts. Het zou recht doen aan de verkiezingsuitslag en het lijkt programmatisch redelijk goed te doen. Zeker nu de breekpunten van Wilders boterzacht blijken. Maar een meerderheid van 76 zetels is heel broos, zeker als je bedenkt dat Hero Brinkman deel uitmaakt van de PVV-fractie. Dat is het addertje onder het gras. Zodra Brinkman (of een ander) besluit uit de fractie te stappen heb je een enorm probleem. De coalitie gaat dan van 76 naar 75 zetels en dat betekent dat er geen meerderheid in de Tweede Kamer meer is.
Maar dan heb je nog de SGP wordt terecht gezegd. Maar is dat wel zo'n logische uitweg? De SGP stemde tijdens het vorige kabinet slechts 14 keer met de VVD en 13 keer met de PVV mee op de 30 door de stemwijzer geselecteerde stemmingen. Dat zegt natuurlijk niet alles, maar het is niet zo makkelijk als het lijkt.
Een tweede opmerking is: "Hero Brinkman gaat niet opeens met links mee stemmen". Nee, dat valt inderdaad niet te verwachten. Maar onderschat de machtspositie niet. Brinkman heeft heel wat te eisen. En wat hij gaat doen indien hij afsplitst valt niet in te schatten. Zie Wilders zelf en zie Verdonk. Iemand die uit een fractie stapt vindt zichzelf belangrijker dan de fractiediscipline en trekt een eigen plan. Wil je je daar afhankelijk van maken? Het lijkt me onverstandig.
Wellicht krijgt de VVD er nog een restzetel bij, dan is het probleem opgelost. Echter niet, als deze zetel ten koste gaat van het CDA of de PVV. En dat laatste is niet onwaarschijnlijk.
Het zou mij evenwel verbazen als Brinkman uit de fractie stapt, ik denk dat hij dat alleen doet bij een fors aantal voorkeursstemmen en ik denk niet dat hij die heeft gekregen. Maar het ontkennen van het addertje zou naïef zijn.
Maar dan heb je nog de SGP wordt terecht gezegd. Maar is dat wel zo'n logische uitweg? De SGP stemde tijdens het vorige kabinet slechts 14 keer met de VVD en 13 keer met de PVV mee op de 30 door de stemwijzer geselecteerde stemmingen. Dat zegt natuurlijk niet alles, maar het is niet zo makkelijk als het lijkt.
Een tweede opmerking is: "Hero Brinkman gaat niet opeens met links mee stemmen". Nee, dat valt inderdaad niet te verwachten. Maar onderschat de machtspositie niet. Brinkman heeft heel wat te eisen. En wat hij gaat doen indien hij afsplitst valt niet in te schatten. Zie Wilders zelf en zie Verdonk. Iemand die uit een fractie stapt vindt zichzelf belangrijker dan de fractiediscipline en trekt een eigen plan. Wil je je daar afhankelijk van maken? Het lijkt me onverstandig.
Wellicht krijgt de VVD er nog een restzetel bij, dan is het probleem opgelost. Echter niet, als deze zetel ten koste gaat van het CDA of de PVV. En dat laatste is niet onwaarschijnlijk.
Het zou mij evenwel verbazen als Brinkman uit de fractie stapt, ik denk dat hij dat alleen doet bij een fors aantal voorkeursstemmen en ik denk niet dat hij die heeft gekregen. Maar het ontkennen van het addertje zou naïef zijn.
Peilingen, zijn ze beter geworden? Bescheidenheid past. #TK2010
Peilingen zijn nieuws, peilingen maken nieuws, peilingen beïnvloeden de kiezer.
Alhoewel er veel discussie is over de peilingen, is het zolang ze er zijn leuk om er over te praten en ze te vergelijken. Ik heb de slotpeilingen van 2006 in vergelijking met de uitslag vergeleken met de slotpeilingen van 2010 in vergelijking met de uitslag. Hieronder de resultaten van deze eenvoudige opsommingen van verschillen.
Totaal aantal zetels verschil.
TNS-NIPO: 20
Int.-NSS (Synovate): 12
Peil.nl (de Hond): 15
Totaal: 47
Alhoewel er veel discussie is over de peilingen, is het zolang ze er zijn leuk om er over te praten en ze te vergelijken. Ik heb de slotpeilingen van 2006 in vergelijking met de uitslag vergeleken met de slotpeilingen van 2010 in vergelijking met de uitslag. Hieronder de resultaten van deze eenvoudige opsommingen van verschillen.
| TNS-NIPO | Int.-NSS (Synovate) | Peil.nl (de Hond) | Uitslag 2006 | |
| CDA | 41 | 41 | 42 | 41 |
| PvdA | 31 | 37 | 38 | 33 |
| VVD | 21 | 23 | 22 | 22 |
| SP | 32 | 23 | 23 | 25 |
| PVV | 6 | 4 | 5 | 9 |
| D66 | 1 | 3 | 2 | 3 |
| GL | 5 | 7 | 8 | 7 |
| CU | 8 | 6 | 6 | 6 |
| PvdD | 2 | 2 | 1 | 2 |
| SGP | 3 | 2 | 2 | 2 |
Totaal aantal zetels verschil.
TNS-NIPO: 20
Int.-NSS (Synovate): 12
Peil.nl (de Hond): 15
Totaal: 47
| TNS-NIPO | Int.-NSS (Synovate) | Peil.nl (de Hond) | Uitslag 2010 | |
| CDA | 21 | 24 | 24 | 21 |
| PvdA | 29 | 30 | 30 | 30 |
| VVD | 36 | 33 | 34 | 31 |
| SP | 15 | 14 | 13 | 15 |
| PVV | 18 | 17 | 18 | 24 |
| D66 | 11 | 10 | 11 | 10 |
| GL | 10 | 11 | 11 | 10 |
| CU | 6 | 6 | 6 | 5 |
| PvdD | 1 | 2 | 1 | 2 |
| SGP | 2 | 3 | 2 | 2 |
| TON | 1 | 0 | 0 | 0 |
Totaal aantal zetels verschil.
TNS-NIPO: 16
Int.-NSS (Synovate): 16
Int.-NSS (Synovate): 16
Peil.nl (de Hond): 18
Totaal: 50
Je zou verwachten dat als je jaar in jaar uit hetzelfde kunstje doet, dat je er beter in wordt, maar dat blijkt niet zo te zijn. Alleen TNS-NIPO heeft het beter gedaan dan in 2006. Interview-NSS (Synovate), heeft het gemiddeld het best gedaan. De Hond, die om het hardst roept als de andere bureaus met van hem verschillende peilingen komen, zat deze keer het verst van de uiteindelijke uitslag af. Een beetje bescheidenheid zou hem passen wat dit betreft.
Maar je kan het ook anders bekijken: het electoraat is zo grillig, dat je met een peiling nooit binnen 10 zetels verschil kan komen. En het wordt alleen maar grilliger, dus lastiger om de peilingen als voorspellingen te gebruiken. Dat vermindert dan ook de nieuwswaarde van de peilingen. Dat zou wel ironisch zijn: het electoraat dat de peilingen doet verdwijnen door haar eigen grilligheid.
Hoe dan ook: bescheidenheid past, zowel peilers, als analisten, journalisten en politici.
dinsdag 8 juni 2010
Voorspelling voor 9 juni #TK2010 Peilingen op een rij
Ok, de voorspellingendans is begonnen en ik doe er lekker aan mee. Laten we eerst eens kijken naar de slotpeilingen van 2006 en de werkelijke uitkomst. Welke partijen destijds goed voorspeld zijn verschilt erg per peiling. We zien bij het CDA dat zowel TNS-NIPO als Interview-NSS en Peil.nl er goed bij in de buurt zaten. Bij elkaar opgeteld slechts 1 zetel verschil. Het opgetelde verschil bij de PvdA was 11 zetels. Bij de VVD zat men er in totaal slechts 2 zetels naast. Wat verder opvalt is dat men er bij de PVV en de SP fors naast zat. Je moet dus zeggen dat je de peilingen kritisch moet bekijken.
(Bron: wikipedia)
Dan naar de huidige situatie. Dit zijn de laatste peilingen van de drie bekende onderzoeksbureau's.
TNS-NIPO van 8 juni 2010:
VVD 36
PvdA 29
CDA 21
PVV 18
SP 15
D66 11
GL 10
CU 6
SGP 2
PvdD 1
ToN 1
Synovate (was Interview NSS) van 8 juni 2010:
VVD 33
PvdA 30
CDA 24
PVV 17
SP 14
GL 11
D66 10
CU 6
SGP 3
PvdD 2
Peil.nl (@mauricedehond) van 8 juni 2010:
VVD 34
PvdA 30
CDA 24
PVV 18
SP 13
D66 11
GL 11
CU 6
SGP 2
PvdD 1
Bij Peil.nl heeft men ook een mooie (veilige) prognose. Maurice de Hond heeft marges aangegeven waarbinnen het volgens hem gaat gebeuren. Ik geef geen marges, dat zou een beetje flauw zijn, dan heb je het namelijk altijd goed. Daarom gewoon als volgt.
VVD 34
PvdA 31
CDA 26
PVV 19
SP 11
D66 10
GL 9
CU 6
SGP 2
PvdD 1
TON 1
Maar goed, ik zal er wel behoorlijk naast zitten. Al die zwevers...
Ook een voorspelling? Zet 'm in de comments!
(Bron: wikipedia)
Dan naar de huidige situatie. Dit zijn de laatste peilingen van de drie bekende onderzoeksbureau's.
TNS-NIPO van 8 juni 2010:
VVD 36
PvdA 29
CDA 21
PVV 18
SP 15
D66 11
GL 10
CU 6
SGP 2
PvdD 1
ToN 1
Synovate (was Interview NSS) van 8 juni 2010:
VVD 33
PvdA 30
CDA 24
PVV 17
SP 14
GL 11
D66 10
CU 6
SGP 3
PvdD 2
Peil.nl (@mauricedehond) van 8 juni 2010:
VVD 34
PvdA 30
CDA 24
PVV 18
SP 13
D66 11
GL 11
CU 6
SGP 2
PvdD 1
Bij Peil.nl heeft men ook een mooie (veilige) prognose. Maurice de Hond heeft marges aangegeven waarbinnen het volgens hem gaat gebeuren. Ik geef geen marges, dat zou een beetje flauw zijn, dan heb je het namelijk altijd goed. Daarom gewoon als volgt.
VVD 34
PvdA 31
CDA 26
PVV 19
SP 11
D66 10
GL 9
CU 6
SGP 2
PvdD 1
TON 1
Maar goed, ik zal er wel behoorlijk naast zitten. Al die zwevers...
Ook een voorspelling? Zet 'm in de comments!
woensdag 2 juni 2010
De stemmentracker van de #stemwijzer #TK2010 3/3 Coalities
Kijk hier voor deel 1 over de stemmentracker van de stemwijzer (over combinaties)
Kijk hier voor deel 2 over de stemmentracker van de stemwijzer (over compatibiliteit)
En dan de coalities. Voor alle getoonde coalities is gekeken hoe vaak ze met elkaar mee hebben gestemd in de 30 door de stemwijzer geselecteerde stemmingen. Om het overzichtelijk te houden is voor maximaal drie partijen gekozen. Het is logisch dat de overeenkomst in stemgedrag afneemt naar mate je meer partijen aan een coalitie toevoegt. Er is geen rekening gehouden met meerderheden in verscheidene peilingen, aangezien dat elke week verandert.
Kijk hier voor deel 2 over de stemmentracker van de stemwijzer (over compatibiliteit)
En dan de coalities. Voor alle getoonde coalities is gekeken hoe vaak ze met elkaar mee hebben gestemd in de 30 door de stemwijzer geselecteerde stemmingen. Om het overzichtelijk te houden is voor maximaal drie partijen gekozen. Het is logisch dat de overeenkomst in stemgedrag afneemt naar mate je meer partijen aan een coalitie toevoegt. Er is geen rekening gehouden met meerderheden in verscheidene peilingen, aangezien dat elke week verandert.
CDA/PvdA/CU 21
CDA/PvdA/D66 14
CDA/PvdA/VVD 15
CDA/PvdA/GL 16
CDA/VVD/PVV 12
CDA/VVD/CU 17
CDA/VVD/D66 11
VVD/PvdA/D66 11
PvdA/D66/GL 17
PvdA/GL/SP 13
CDA/PvdA/D66 14
CDA/PvdA/VVD 15
CDA/PvdA/GL 16
CDA/VVD/PVV 12
CDA/VVD/CU 17
CDA/VVD/D66 11
VVD/PvdA/D66 11
PvdA/D66/GL 17
PvdA/GL/SP 13
We zien dat de coalitie CDA/PvdA/Cu het hoogst scoort. Dat is logisch, en dat laten we verder even buiten beschouwing. Er zijn verschillende opmerkelijkheden. Er zijn twee combinaties die het meest met elkaar meestemmen, CDA/VVD/CU (17) en PvdA/D66/GL (17). Beide combinaties zullen echter een vierde partij nodig hebben. Dat geldt ook voor CDA/PvdA/GL met een score van 16. Daar komt bij dat coalities zonder de VVD inmiddels een illusie lijken.
Als je het rijtje nog eens bekijkt en zoekt naar een meerderheidscoalitie, dan is een breed kabinet van VVD/CDA/PvdA misschien helemaal zo gek niet met een score van 15. Paars stemt bijvoorbeeld slechts 11 maal met elkaar mee. Dat is van de hierboven getoonde combinaties samen met CDA/VVD/D66 het minst. Gezien het feit dat volgens onderzoek van Maurice de Hond erg veel kiezers D66 in de regering zouden willen hebben, is dat redelijk opmerkelijk. Wat verder opvalt is dat de combinatie CDA/VVD/PVV slechts 12 keer hetzelfde stemt. Een minderheidskabinet van CDA en VVD met gedoogsteun van de PVV zoals Arend Jan Boekestijn voorstelt is op deze manier bekeken opeens een stuk minder logisch.
Indien je afgaat op deze cijfers (ik ben me van alle zwaktes bewust), en streeft naar maximaal drie partijen die redelijk compatibel zijn en waarschijnlijk een meerderheid behalen, dan is een regering met VVD, CDA en PvdA mogelijk. Die combinatie is zo onwaarschijnlijk dat zelfs Maurice de Hond 'm niet onderzoekt. Maar is deze combinatie onwaarschijnlijker dan Paars? Dat valt te bezien. Premier Rutte die de kemphanen van het vorige kabinet bij elkaar moet houden, hoe ironisch. Balkenende zal spoedig vertrekken en Cohen neemt zitting in de Tweede Kamer. Je kan je voorstellen dat dit kabinet, breed van links naar rechts, met een behoorlijke meerderheid in het parlement, en met ervaren bewindslieden, democratisch gezien een prima keuze is ten tijde van een economische crisis. De vraag is uiteraard of het politiek gezien snugger is.
Als toegift toch even de volgende vijf.
Paars+ (VVD/PvdA/D66/Groen Links): 10
Roti (VVD/CDA/D66/Groen Links): 8
Nasi (CDA/PvdA/D66/Groen Links): 13
Bami (CDA/VVD/CU/Groen Links): 9
Pasta (CDA/VVD/CU/D66): 10
Trekt u zelf uw conclusies.
Indien je afgaat op deze cijfers (ik ben me van alle zwaktes bewust), en streeft naar maximaal drie partijen die redelijk compatibel zijn en waarschijnlijk een meerderheid behalen, dan is een regering met VVD, CDA en PvdA mogelijk. Die combinatie is zo onwaarschijnlijk dat zelfs Maurice de Hond 'm niet onderzoekt. Maar is deze combinatie onwaarschijnlijker dan Paars? Dat valt te bezien. Premier Rutte die de kemphanen van het vorige kabinet bij elkaar moet houden, hoe ironisch. Balkenende zal spoedig vertrekken en Cohen neemt zitting in de Tweede Kamer. Je kan je voorstellen dat dit kabinet, breed van links naar rechts, met een behoorlijke meerderheid in het parlement, en met ervaren bewindslieden, democratisch gezien een prima keuze is ten tijde van een economische crisis. De vraag is uiteraard of het politiek gezien snugger is.
Als toegift toch even de volgende vijf.
Paars+ (VVD/PvdA/D66/Groen Links): 10
Roti (VVD/CDA/D66/Groen Links): 8
Nasi (CDA/PvdA/D66/Groen Links): 13
Bami (CDA/VVD/CU/Groen Links): 9
Pasta (CDA/VVD/CU/D66): 10
Trekt u zelf uw conclusies.
dinsdag 1 juni 2010
De gordijntjesbonus van Wilders: het recept voor Paars+ #TK2010
Stel je voor dat Geert Wilders gelijk krijgt met zijn 'gordijntjesbonus' en er gaan in vergelijking met de huidige peilingen nog ongeveer zes zetels extra naar de PVV. Het lijkt logisch dat deze van de VVD komen. Als we dan nog een klein beetje husselen, dan is het niet ondenkbaar dat er een uitslag komt als volgt.
SGP 2
TON 1
PVV 20
VVD 30
CDA 25
D66 10
Christenunie 10
PvdA 28
Groen Links 10
Partij voor de Dieren 2
SP 12
De PVV wordt door de PvdA en D66 uitgesloten en de VVD en het CDA zie ik het ook niet aandurven. Het gevolg van de uitslag hierboven is dan het volgende.
Niet mogelijk
Alle drie partijen coalities behalve VVD/CDA/PvdA: geen meerderheid
Minderheidskabinet VVD/CDA met gedoogsteun PVV: 55+20, geen meerderheid
Roti (CDA/VVD/D66/Groen Links): 75, geen meerderheid
Paars+ (VVD/D66/PvdA/Groen Links): 78
Aangezien een breed centrumkabinet met de drie klassiek grote partijen onwaarschijnlijk lijkt (alhoewel ik zeg: hoezo?), is het gevolg van de 'gordijntjesbonus' van Geert Wilders: Paars+.
SGP 2
TON 1
PVV 20
VVD 30
CDA 25
D66 10
Christenunie 10
PvdA 28
Groen Links 10
Partij voor de Dieren 2
SP 12
De PVV wordt door de PvdA en D66 uitgesloten en de VVD en het CDA zie ik het ook niet aandurven. Het gevolg van de uitslag hierboven is dan het volgende.
Niet mogelijk
Alle drie partijen coalities behalve VVD/CDA/PvdA: geen meerderheid
Minderheidskabinet VVD/CDA met gedoogsteun PVV: 55+20, geen meerderheid
Roti (CDA/VVD/D66/Groen Links): 75, geen meerderheid
VVD/CDA/CU/D66: 75, geen meerderheid
VVD/CDA/CU/Groen Links: 75, geen meerderheid
Wel mogelijk
VVD/CDA/PvdA: 83Paars+ (VVD/D66/PvdA/Groen Links): 78
Aangezien een breed centrumkabinet met de drie klassiek grote partijen onwaarschijnlijk lijkt (alhoewel ik zeg: hoezo?), is het gevolg van de 'gordijntjesbonus' van Geert Wilders: Paars+.
De stemmentracker van de #stemwijzer #TK2010 2/3 Compatibiliteit
In het tweede gedeelte over de stemmentracker van de stemwijzer (hier vindt u het eerste gedeelte) kijken we naar het meestemgedrag met alle andere partijen, bekeken per partij. Hier komt een soort compatibiliteitsbeeld uit voort. Hieronder nogmaals de meestem-matrix, omdat deze de basis vormt voor de onderste tabel.
De eerste rij van de onderstaande tabel laat zien hoe vaak een partij met een andere partij heeft meegestemd. Dat is een optelsom van alle 30 stemmingen. Een voorbeeld ter verduidelijking. Het CDA heeft met PvdA (23 van de 30), SP (12), VVD (19), PVV (15), Groen Links (16), Christenunie (24), D66 (17), Partij voor de Dieren (10) en SGP (23) meegestemd. Dat is in totaal 159 keer.
De andere rijen zijn steeds optelsommen van meestemgedrag per partij gegroepeerd in verschillende indelingen, te weten 'minder dan de helft' en 'meer dan de helft'. Weer een voorbeeld. De PvdA stemt 2 keer 6 tot 15 keer mee met een andere partij (12x met de PVV en 15x met de Partij voor de Dieren), 7 keer 16 tot 25 keer.
| CDA | PvdA | SP | VVD | PVV | GL | CU | D66 | PvdD | SGP | |
| CDA | x | 23 | 12 | 19 | 15 | 16 | 24 | 17 | 10 | 23 |
| PvdA | 23 | x | 17 | 18 | 12 | 23 | 24 | 18 | 15 | 18 |
| SP | 12 | 17 | x | 15 | 19 | 16 | 11 | 13 | 20 | 13 |
| VVD | 19 | 18 | 15 | x | 21 | 15 | 19 | 16 | 11 | 14 |
| PVV | 15 | 12 | 19 | 21 | x | 10 | 13 | 13 | 13 | 13 |
| GL | 16 | 23 | 16 | 15 | 10 | x | 17 | 23 | 22 | 11 |
| CU | 24 | 24 | 11 | 19 | 13 | 17 | x | 16 | 9 | 22 |
| D66 | 17 | 18 | 13 | 16 | 13 | 23 | 16 | x | 21 | 14 |
| PvdD | 10 | 15 | 20 | 11 | 13 | 22 | 9 | 21 | x | 11 |
| SGP | 23 | 18 | 13 | 14 | 13 | 11 | 22 | 14 | 11 | x |
De eerste rij van de onderstaande tabel laat zien hoe vaak een partij met een andere partij heeft meegestemd. Dat is een optelsom van alle 30 stemmingen. Een voorbeeld ter verduidelijking. Het CDA heeft met PvdA (23 van de 30), SP (12), VVD (19), PVV (15), Groen Links (16), Christenunie (24), D66 (17), Partij voor de Dieren (10) en SGP (23) meegestemd. Dat is in totaal 159 keer.
De andere rijen zijn steeds optelsommen van meestemgedrag per partij gegroepeerd in verschillende indelingen, te weten 'minder dan de helft' en 'meer dan de helft'. Weer een voorbeeld. De PvdA stemt 2 keer 6 tot 15 keer mee met een andere partij (12x met de PVV en 15x met de Partij voor de Dieren), 7 keer 16 tot 25 keer.
| CDA | PvdA | SP | VVD | PVV | GL | CU | D66 | PvdD | SGP | |
| eens met andere partijen | 159 | 168 | 136 | 148 | 129 | 153 | 155 | 151 | 132 | 139 |
| 6-15 | 3 | 2 | 5 | 4 | 7 | 3 | 3 | 3 | 6 | 6 |
| 16-25 | 6 | 7 | 4 | 5 | 2 | 6 | 6 | 6 | 3 | 3 |
Wat kunnen we hier nou over zeggen? Wetenschappelijk gezien bijzonder weinig (er zou bijvoorbeeld een regeringscoalitie correctie moeten plaatsvinden, maar goed, dat is binnen de scope van dit weblog niet mogelijk), maar praktisch gezien het volgende.
De PvdA is het meest compatibel met 168 gedeelde stemmingen, dat zie je ook terug in de verdeling 6-15 en 16-25, met scores van 2 en 7. Het CDA met 159 (3 en 6) en de Christenunie met 155 (3 en 6) volgen. Het is geen verrassing dat dit de partijen van de huidige coalitie betreft.
De oppositiepartijen kunnen we opdelen in twee groepen: meer compatibel en minder compatibel.
Meer compatibel zijn: VVD, Groenlinks, D66 met respectievelijk 148, 153 en 151 gedeelde stemmingen. Deze partijen hebben ook een positieve balans als we kijken naar 'minder dan de helft' versus 'meer dan de helft'.
Minder compatibel zijn: SP, PVV, Partij voor de Dieren, SGP. Op basis hiervan kunnen we deze partijen minder waarschijnlijke regeringspartners noemen.
De PvdA is het meest compatibel met 168 gedeelde stemmingen, dat zie je ook terug in de verdeling 6-15 en 16-25, met scores van 2 en 7. Het CDA met 159 (3 en 6) en de Christenunie met 155 (3 en 6) volgen. Het is geen verrassing dat dit de partijen van de huidige coalitie betreft.
De oppositiepartijen kunnen we opdelen in twee groepen: meer compatibel en minder compatibel.
Meer compatibel zijn: VVD, Groenlinks, D66 met respectievelijk 148, 153 en 151 gedeelde stemmingen. Deze partijen hebben ook een positieve balans als we kijken naar 'minder dan de helft' versus 'meer dan de helft'.
Minder compatibel zijn: SP, PVV, Partij voor de Dieren, SGP. Op basis hiervan kunnen we deze partijen minder waarschijnlijke regeringspartners noemen.
Op basis van deze stemmingen en uitgaande van een zo hoog mogelijke compatibiliteit zou de komende coalitie moeten bestaan uit een combinatie van de volgende partijen: CDA, PvdA, VVD, Christenunie, Groenlinks en D66. In de volgende mini-analyse meer over mogelijke coalities, want daar zal het uiteindelijk om moeten gaan.
maandag 31 mei 2010
Het einde van het tijdperk Femke Halsema
Na de situatieschets van vorige week, wederom aandacht voor Groen Links. De reden: het einde van een tijdperk is in zicht. Het tijdperk Femke Halsema. Daarom hier een commentaar over Femke Halsema. Het is geen ode, het is geen beschrijving van haar politieke loopbaan. Het is een mening over de actuele situatie en wat er vervolgens zal moeten gebeuren.
"Groen Links klaar is om te regeren", "Groen Links is een ideeënpartij op zoek naar de macht", dat zegt Femke Halsema geregeld tijdens de huidige campagne. Dat valt prima te beweren. Maar naast de agenda van Groen Links zit er ook een persoonlijke agenda achter. Halsema heeft nog 4 jaar (nogmaals dispensatie lijkt ongeloofwaardig) voor de boeg en wil daar zoveel mogelijk uit halen, en terecht. Want hoe wordt ze herinnerd als Groen Links weer met 8 zetels in de oppositie terechtkomt? Dan is ze er met dispensatie en al niet in geslaagd haar voorganger te overstijgen. En dat is knap teleurstellend.
Er zijn twee scenario's. Het eerste is dat Groen Links na 9 juni deel gaat uitmaken van de regering. Het tweede is dat Groen Links in de oppositie plaatsneemt.
Groen Links in de regering
Halsema zegt graag formatieonderhandelingen te voeren voor haar partij om vervolgens zitting te nemen in de Kamer. Stel je voor dat Groen Links inderdaad deel mag nemen aan een coalitie, dan lijkt me dat niet de juiste strategie. Voor haarzelf niet en voor de partij niet. In het geval dat Groen Links deelneemt aan de regering, zou Femke Halsema minister en vice-premier moeten worden. Pas dan kan ze een stempel drukken op het beleid in Nederland. Het is helemaal niet noodzakelijk om als politiek leider in de Kamer plaats te nemen. Het zou de kroon zijn op het werk van de oppositiekoningin van Nederland. Gedurende de kabinetsperiode kan de beoogde opvolger van Halsema bekendheid en ervaring vergaren.
Groen Links in de oppositie
Als Groen Links niet deelneemt aan de regering, zal Femke Halsema moeten overwegen om af te treden. Althans, er zal een plan moeten zijn om haar opvolging te regelen. Indien ze weer vier jaar blijft zitten als fractievoorzitter bestaat de kans dat men hetzelfde lot beschoren is als de SP (fors verlies bij een nieuwe lijsttrekker). Of als Groen Links zelf, die ook moest inleveren toen Rosenmuller er niet meer was. Maar hoe moet dat terugtreden in zijn werk gaan? Mijn advies aan Femke Halsema is direct na de verkiezingen voor de Provinciale Staten in 2011 terug te treden als politiek leider, een opvolger aan te wijzen en die door het congres laten benoemen. Dan kan Groen Links nog éénmaal profiteren van de bekendheid van Halsema voor de Provinciale Staten (en indirect voor de Eerste Kamer) en haar opvolger heeft dan nog behoorlijk wat tijd (indien Rutte I het 4 jaar volhoudt) om zichzelf te profileren en ervaring op te doen.
In het kort: Groen Links moet er voor haar kiezers alles aan doen om deel uit te maken van de coalitie. Lukt dat niet, dan moet Halsema na de verkiezingen voor de Provinciale Staten aftreden. Lukt dat wel, dan moet ze zitting nemen in het kabinet. Hoe dan ook, ik wens Femke Halsema succes en wijsheid.
Ik heb overigens wel een suggestie voor een andere opvolger dan Jolande Sap: Kathalijne Buitenweg. Een krachtig mens met voldoende (internationale) politieke ervaring, een visie op de ideologie van Groen Links en een uitstekend debater.
Femke Halsema wordt wel eens de natuurlijke leider van de oppositie van de afgelopen jaren genoemd. Maar wie bepaalt dat en wat heb je daar aan? De hoeveelheid roepende journalisten is een weinig objectief criterium. Evenmin het aantal interrupties of het aantal aanvaarde wetsvoorstellen. Laten we bij gebrek aan objectieve criteria de peilingen maar gebruiken, want goed scoren in de peilingen, dát zou je er aan moeten hebben. Tijdens het vorige kabinet was Jan Marijnissen de 'natuurlijke' oppositieleider. In de peilingen werd hij nagenoeg de grootste oppositiepartij en hij wist dat ook te verzilveren. Gedurende de afgelopen jaren waren achtereenvolgens de PVV, D66 en nu de VVD de grootste in de peilingen. Groen Links kwam niet in de buurt. Het oppositieleiderschap van Halsema is vooral gebaseerd op ervaringsjaren als fractievoorzitter en goede debatskills. Het leiderschap van Femke Halsema is binnen Groen Links onbetwist, alhoewel de gang van zaken rond het uit het verkiezingsprogramma schrappen van het referendum niet de schoonheidsprijs verdiende. In de publieke opinie is Halsema nog steeds populair. Maar het gevaar van Femke-moeheid ligt op de loer. Mensen weten inmiddels wel dat Halsema een goede debater is en de verwachtingen zijn dan ook hoog. Het is lastig daaraan te blijven beantwoorden. En als het niet goed gaat, dan steekt de 'zuchtende intellectueel' de kop op. En dat is iets waar de kiezer niet op zit te wachten.
Er zijn twee scenario's. Het eerste is dat Groen Links na 9 juni deel gaat uitmaken van de regering. Het tweede is dat Groen Links in de oppositie plaatsneemt.
Groen Links in de regering
Halsema zegt graag formatieonderhandelingen te voeren voor haar partij om vervolgens zitting te nemen in de Kamer. Stel je voor dat Groen Links inderdaad deel mag nemen aan een coalitie, dan lijkt me dat niet de juiste strategie. Voor haarzelf niet en voor de partij niet. In het geval dat Groen Links deelneemt aan de regering, zou Femke Halsema minister en vice-premier moeten worden. Pas dan kan ze een stempel drukken op het beleid in Nederland. Het is helemaal niet noodzakelijk om als politiek leider in de Kamer plaats te nemen. Het zou de kroon zijn op het werk van de oppositiekoningin van Nederland. Gedurende de kabinetsperiode kan de beoogde opvolger van Halsema bekendheid en ervaring vergaren.
Groen Links in de oppositie
Als Groen Links niet deelneemt aan de regering, zal Femke Halsema moeten overwegen om af te treden. Althans, er zal een plan moeten zijn om haar opvolging te regelen. Indien ze weer vier jaar blijft zitten als fractievoorzitter bestaat de kans dat men hetzelfde lot beschoren is als de SP (fors verlies bij een nieuwe lijsttrekker). Of als Groen Links zelf, die ook moest inleveren toen Rosenmuller er niet meer was. Maar hoe moet dat terugtreden in zijn werk gaan? Mijn advies aan Femke Halsema is direct na de verkiezingen voor de Provinciale Staten in 2011 terug te treden als politiek leider, een opvolger aan te wijzen en die door het congres laten benoemen. Dan kan Groen Links nog éénmaal profiteren van de bekendheid van Halsema voor de Provinciale Staten (en indirect voor de Eerste Kamer) en haar opvolger heeft dan nog behoorlijk wat tijd (indien Rutte I het 4 jaar volhoudt) om zichzelf te profileren en ervaring op te doen.
In het kort: Groen Links moet er voor haar kiezers alles aan doen om deel uit te maken van de coalitie. Lukt dat niet, dan moet Halsema na de verkiezingen voor de Provinciale Staten aftreden. Lukt dat wel, dan moet ze zitting nemen in het kabinet. Hoe dan ook, ik wens Femke Halsema succes en wijsheid.
Ik heb overigens wel een suggestie voor een andere opvolger dan Jolande Sap: Kathalijne Buitenweg. Een krachtig mens met voldoende (internationale) politieke ervaring, een visie op de ideologie van Groen Links en een uitstekend debater.
De stemmentracker van de #stemwijzer #TK2010 1/3 Combinaties
Na de verkiezingen van 9 juni zal er een coalitie worden gesmeed. Er wordt nu reeds vaak gezinspeeld op allerlei mogelijke combinaties. Laten we eens kijken of deze combinaties inhoudelijk steekhoudend zijn aan de hand van de stemmentracker die de stemwijzer hanteert. Men heeft dertig stemmingen genomen en daar het stemgedrag van de verschillende partijen tegenaan gezet. Ik heb even gekeken naar hoe vaak partijen met elkaar meestemmen om te kijken of ze inhoudelijk compatibel zijn. Ik ben me ervan bewust dat dit slechts een steekproef is, dat de gekozen stemmingen discutabel zijn, dat je het om verschillende redenen oneens kan zijn, en dat de komende vier jaar behoorlijk verschillen van de afgelopen vier jaar. Maar goed, het is wel lekker werkbare informatie. Voor een inzichtelijk artikel over de moeilijkheden met de keuzes van de stemmentracker moet je op fispr.nl zijn.
Ik heb drie mini-analyses gemaakt. Vandaag een meestem-matrix. Dit is een overzicht waarin te zien is bij hoeveel van de 30 stemmingen de verschillende partijen met elkaar meestemmen.
Ik heb drie mini-analyses gemaakt. Vandaag een meestem-matrix. Dit is een overzicht waarin te zien is bij hoeveel van de 30 stemmingen de verschillende partijen met elkaar meestemmen.
| CDA | PvdA | SP | VVD | PVV | GL | CU | D66 | PvdD | SGP | |
| CDA | x | 23 | 12 | 19 | 15 | 16 | 24 | 17 | 10 | 23 |
| PvdA | 23 | x | 17 | 18 | 12 | 23 | 24 | 18 | 15 | 18 |
| SP | 12 | 17 | x | 15 | 19 | 16 | 11 | 13 | 20 | 13 |
| VVD | 19 | 18 | 15 | x | 21 | 15 | 19 | 16 | 11 | 14 |
| PVV | 15 | 12 | 19 | 21 | x | 10 | 13 | 13 | 13 | 13 |
| GL | 16 | 23 | 16 | 15 | 10 | x | 17 | 23 | 22 | 11 |
| CU | 24 | 24 | 11 | 19 | 13 | 17 | x | 16 | 9 | 22 |
| D66 | 17 | 18 | 13 | 16 | 13 | 23 | 16 | x | 21 | 14 |
| PvdD | 10 | 15 | 20 | 11 | 13 | 22 | 9 | 21 | x | 11 |
| SGP | 23 | 18 | 13 | 14 | 13 | 11 | 22 | 14 | 11 | x |
Wat duidelijk te zien is, is dat de coalitiepartners goed met elkaar meestemmen. Het CDA stemt 23 keer mee met de PvdA en 24 keer met de Christenunie. Christenunie en PvdA stemmen eveneens 24 keer met elkaar mee. Dat is allemaal niet verrassend. Het is interessanter om te kijken naar de andere combinaties.
Er zijn wat voor de hand liggende combinaties. Zo zien we dat de SGP 23 keer meestemt met het CDA en 22 keer met de Christenunie. Dat lijkt me redelijk compatibel. Groen Links stemt 23 keer met de PvdA mee. Dat is al redelijk veel te noemen voor een oppositiepartij, maar ook niet erg verrassend.
Laten we eens kijken naar wat spannendere combinaties met het oog op 9 juni.
VVD-CDA: 19
VVD-PVV: 21
CDA-PVV: 15
VVD-PvdA: 18
VVD-D66: 16
VVD-CU: 19
VVD-GL: 15
PVV-SP: 19
De VVD stemt opvallend vaak (18 keer) mee met de PvdA (vanuit het links-rechts perspectief gezien), zo bezien is Paars helemaal niet zo onhaalbaar. Er lijkt eerder een probleem te ontstaan bij VVD-D66 (en eventueel Groen Links). Verder kan je zeggen dat de Christenunie een interessante partner voor de VVD zou kunnen zijn (19). De PVV stemt 21 maal met de VVD mee en 19 maal met de SP. Daar lijken onverwachte kansen te liggen, maar in een volgende mini-analyse waarin wordt gekeken naar 'drie partijen combinaties' en kunnen we daar wellicht wat anders over zeggen.
Helaas kunnen we met dit overzicht niet zien wat de issues zijn waarop de partijen niet met elkaar hebben meegestemd en hoe belangrijk deze kwesties zijn (wat waren breekpunten?). Daarvoor zou dieper ingegaan moeten worden op de stemmingen.
In de volgende analyse wordt gekeken naar het stemgedrag van de partijen ten opzichte van alle andere partijen als geheel.
Er zijn wat voor de hand liggende combinaties. Zo zien we dat de SGP 23 keer meestemt met het CDA en 22 keer met de Christenunie. Dat lijkt me redelijk compatibel. Groen Links stemt 23 keer met de PvdA mee. Dat is al redelijk veel te noemen voor een oppositiepartij, maar ook niet erg verrassend.
Laten we eens kijken naar wat spannendere combinaties met het oog op 9 juni.
VVD-CDA: 19
VVD-PVV: 21
CDA-PVV: 15
VVD-PvdA: 18
VVD-D66: 16
VVD-CU: 19
VVD-GL: 15
PVV-SP: 19
De VVD stemt opvallend vaak (18 keer) mee met de PvdA (vanuit het links-rechts perspectief gezien), zo bezien is Paars helemaal niet zo onhaalbaar. Er lijkt eerder een probleem te ontstaan bij VVD-D66 (en eventueel Groen Links). Verder kan je zeggen dat de Christenunie een interessante partner voor de VVD zou kunnen zijn (19). De PVV stemt 21 maal met de VVD mee en 19 maal met de SP. Daar lijken onverwachte kansen te liggen, maar in een volgende mini-analyse waarin wordt gekeken naar 'drie partijen combinaties' en kunnen we daar wellicht wat anders over zeggen.
Helaas kunnen we met dit overzicht niet zien wat de issues zijn waarop de partijen niet met elkaar hebben meegestemd en hoe belangrijk deze kwesties zijn (wat waren breekpunten?). Daarvoor zou dieper ingegaan moeten worden op de stemmingen.
In de volgende analyse wordt gekeken naar het stemgedrag van de partijen ten opzichte van alle andere partijen als geheel.
donderdag 27 mei 2010
Politieke Haiku 27 mei 2010 Lief kijken
Omdat er zoveel ophef over is over zijn misser van gisterenavond, vandaag een politieke haiku over Jan Peter Balkenende. Een in de haiku verwerkt idee is ontleend aan een tweet van @NoordkaapFujin.
Antwoorden geven
Zonder pardon en direct
Blijkt problematisch
Het is tekenend
Bij elke vraag doet JP
Een stapje Opzij
Maar minstens één maal
een 'Ja' tegen Bianca
en wat keek hij lief...
Twee weken te gaan: situatieschets Groen Links
Huidig aantal zetels (2006): 7
Peiling TNS/NIPO* 26 maart: 10
Peiling TNS/NIPO 10 mei: 12
Peiling TNS/NIPO 17 mei: 10
Peiling TNS/NIPO 25 mei: 9
Groen Links is sinds midden jaren negentig een stabiele factor in de Nederlandse politiek. Aan de hand van Paul Rosenmuller is de partij een serieuze factor geworden. In de peilingen staat Groen Links deze week op 9 zetels. De afgelopen weken was dat tien en hoger, dat was een terugkeer geweest naar de orde van grootte van de electorale successen onder Rosenmuller. Femke Halsema wordt alom geprezen, ookal heeft ze bij Tweede Kamerverkiezingen eigenlijk nog nooit gepresteerd (in 2003 van 10 naar 8 en in 2006 van 8 naar 7). Ze heeft klaarblijkelijk imagotechnisch eindelijk echt haar draai gevonden. Maar het is inmiddels een bekend beeld: Groen Links is groot in de peilingen, echter als het er op aankomt levert de partij minstens 2 zetels in en die gaan direct naar de PvdA. Dat zal waarschijnlijk ook dit jaar gebeuren (het is reeds gaande). Zeker als de strijd tussen de VVD en de PvdA spannend blijft (het gat wordt wel al wat groot). De partij is de koning van het te vroeg pieken.
Maar wat kan Groen Links doen om dit terugkerende verschijnsel tegen te gaan? Ik vrees helemaal niets. Pas als Halsema er niet meer is, ontstaat er een kans dat niet niet meer gebeurt. Ze gaat nu voor de derde keer bewijzen dat ze in het stemhokje onvoldoende aantrekkingskracht heeft. Daarnaast, het is op links gewoon erg druk. Met de definitieve vestiging van de SP, de groeiende Christenunie, de Partij voor de Dieren, de populistische PVV en het redelijke D66 zijn er veel kapers op de kust voor linkse stemmers die zich niet thuis voelen bij de Partij van de Arbeid. Hoe mooi het Nederlandse systeem ook lijkt, de kiezers maken het systeem conservatief. Er zijn genoeg aanleidingen geweest om de grote 3 van de meerderheid af te krijgen, maar de stemmende bevolking kiest uiteindelijk toch weer voor 'zekerheid', en dat lijkt het trieste lot van Groen Links.
Groen Links onderscheidt zich onder Halsema onvoldoende om door te breken naar 15 of meer zetels, zoals de SP, de LPF en D66 (en nu waarschijnlijk de PVV) wel is gelukt in het verleden. De duurzaamheidsagenda wordt inmiddels relatief breed gedragen. Het zal bij Groen Links dan ook meer en meer om leiderschap gaan in de toekomst. Ook een coalitie van VVD, CDA en PvdA kan een kans bieden, zeker als economisch herstel te lang op zich laat wachten.
Ik verwacht dat Groen Links 7 of 8 zetels zal halen.
Peiling TNS/NIPO* 26 maart: 10
Peiling TNS/NIPO 10 mei: 12
Peiling TNS/NIPO 17 mei: 10
Peiling TNS/NIPO 25 mei: 9
Groen Links is sinds midden jaren negentig een stabiele factor in de Nederlandse politiek. Aan de hand van Paul Rosenmuller is de partij een serieuze factor geworden. In de peilingen staat Groen Links deze week op 9 zetels. De afgelopen weken was dat tien en hoger, dat was een terugkeer geweest naar de orde van grootte van de electorale successen onder Rosenmuller. Femke Halsema wordt alom geprezen, ookal heeft ze bij Tweede Kamerverkiezingen eigenlijk nog nooit gepresteerd (in 2003 van 10 naar 8 en in 2006 van 8 naar 7). Ze heeft klaarblijkelijk imagotechnisch eindelijk echt haar draai gevonden. Maar het is inmiddels een bekend beeld: Groen Links is groot in de peilingen, echter als het er op aankomt levert de partij minstens 2 zetels in en die gaan direct naar de PvdA. Dat zal waarschijnlijk ook dit jaar gebeuren (het is reeds gaande). Zeker als de strijd tussen de VVD en de PvdA spannend blijft (het gat wordt wel al wat groot). De partij is de koning van het te vroeg pieken.
Maar wat kan Groen Links doen om dit terugkerende verschijnsel tegen te gaan? Ik vrees helemaal niets. Pas als Halsema er niet meer is, ontstaat er een kans dat niet niet meer gebeurt. Ze gaat nu voor de derde keer bewijzen dat ze in het stemhokje onvoldoende aantrekkingskracht heeft. Daarnaast, het is op links gewoon erg druk. Met de definitieve vestiging van de SP, de groeiende Christenunie, de Partij voor de Dieren, de populistische PVV en het redelijke D66 zijn er veel kapers op de kust voor linkse stemmers die zich niet thuis voelen bij de Partij van de Arbeid. Hoe mooi het Nederlandse systeem ook lijkt, de kiezers maken het systeem conservatief. Er zijn genoeg aanleidingen geweest om de grote 3 van de meerderheid af te krijgen, maar de stemmende bevolking kiest uiteindelijk toch weer voor 'zekerheid', en dat lijkt het trieste lot van Groen Links.
Groen Links onderscheidt zich onder Halsema onvoldoende om door te breken naar 15 of meer zetels, zoals de SP, de LPF en D66 (en nu waarschijnlijk de PVV) wel is gelukt in het verleden. De duurzaamheidsagenda wordt inmiddels relatief breed gedragen. Het zal bij Groen Links dan ook meer en meer om leiderschap gaan in de toekomst. Ook een coalitie van VVD, CDA en PvdA kan een kans bieden, zeker als economisch herstel te lang op zich laat wachten.
Ik verwacht dat Groen Links 7 of 8 zetels zal halen.
Het Carrédebat van 26 mei 2010 #carredebat
Even een korte opsomming van hoe ik het debat heb ervaren. Ranglijstjes hebben geen inhoudelijke boodschap, vandaar gewoon een korte bespreking per kandidaat.
Format
Had wat mij betreft nog wat simpeler gemogen. Ik vond dat stemmen met die lampjes niet heel veel toevoegen. De drie moeilijke vragen was aardig, maar leverde niet heel veel nuttigs op. Behoudens een enorme misser van Jan Peter Balkenende. Nederlandse televisiemakers zijn dol op het bedenken van allerlei debatvormen, hierdoor lijkt de vorm soms belangrijker dan de inhoud. Carré is een prachtige Arena, het lijkt me vanaf nu een traditie.
Debatleider
Rick Nieman was ijzersterk, het format werd door hem gered. Hij hield de lijsttrekkers goed bij het onderwerp en greep met autoriteit in als het dreigde te ontsporen.
Nabeschouwing
Goed geleid door Bas van Werven van BNR. Er had best nog een links persoon aan tafel mogen zitten, het was nu erg 'Rutte heeft gewonnen'. Frits Wester vond dat Job Cohen door de mand viel, dat vond ik wel wat overdreven. Wel goed dat men het er over eens was dat Roemer positief verraste. De nabeschouwing had wat mij betreft wel wat langer mogen duren.
Jan Peter Balkenende
Geeft nooit een direct antwoord, vandaag ook niet. Hangt erg aan het benoemen van breekpunten. Ik heb hem veel beter gezien. Blijft een sterke debater. Hij ging aan het einde bij de 'moeilijke vragen' met de tekst 'u kijkt zo lief' ongelooflijk onderuit.
Mark Rutte
Door een peiling van Synovate uitgeroepen tot winnaar met grote afstand (23%). Dat heb ik niet zo ervaren. Hij was goed, werd behoorlijk aangevallen en wist zich prima staande te houden. Ik had echter wel het gevoel dat Cohen, Balkenende en Pechtold hem allemaal één keer raakten. Rutte maakt het makkelijkst grapjes, staat nooit met zijn mond vol tanden en beheerst zijn verhaal.
Job Cohen
Begon ronduit slecht. Stond weer te hakkelen en wist aanvallen niet krachtig te weerstaan. De laatste twee keren dat hij aan het woord was, waren erg sterk. Het leek op een wederopstanding. Cohen is geen debater. Hij is een bestuurder. Maar om verkiezingen te winnen moet je ook een debater zijn.
Emile Roemer
Viel op. Hij deed het als nieuwkomer erg goed. Had aardige oneliners, een duidelijk verhaal (solidariteit) en viel op de juiste momenten aan. Toegegeven, aanvallen is makkelijker dan verdedigen, maar hij deed het prima.
Alexander Pechtold
Wist zich niet voldoende te mengen, maar had een aantal sterke aanvallen, met name richting Rutte. Pechtold weet nu pas wat hij moet doen, nu de discussie met Wilders irrelevant is: Rutte aanvallen op een gebrek aan vernieuwing. De hervorming van de woningmarkt is naast het onderwijsthema een onderscheidend thema voor D66. Al met al redelijk goed gedaan, maar niet erg opvallend.
Geert Wilders
Wilders has lost his mojo. Het debat ging over de economie en dat is het belangrijkste thema van de verkiezingen. Hij maakte zich belachelijk door alles weer op de massa immigratie te gooien. Zowel zijn tegenstanders, de debatleider als het publiek kon daar niets mee. Verder was hij niet erg zichtbaar, hij kon geen stempel drukken.
André Rouvoet
Rouvoet was een beetje onzichtbaar. Normaal eloquent en een prima debater, maar op economie is het voor hem lastig om een onderscheidend verhaal te vertellen. Bleef niet hangen.
Femke Halsema
Halsema deed wat er van haar werd verwacht. Haar probleem was wel dat ze Cohen moest ontzien om een totale instorting van links te voorkomen. Ik vond haar niet erg onderscheidend. Bij de 'moeilijke vragen' moest ze te lang nadenken, dat was niet sterk. Halsema had wel een paar prima oneliners, maar had over de hele linie sterker gekund.
Format
Had wat mij betreft nog wat simpeler gemogen. Ik vond dat stemmen met die lampjes niet heel veel toevoegen. De drie moeilijke vragen was aardig, maar leverde niet heel veel nuttigs op. Behoudens een enorme misser van Jan Peter Balkenende. Nederlandse televisiemakers zijn dol op het bedenken van allerlei debatvormen, hierdoor lijkt de vorm soms belangrijker dan de inhoud. Carré is een prachtige Arena, het lijkt me vanaf nu een traditie.
Debatleider
Rick Nieman was ijzersterk, het format werd door hem gered. Hij hield de lijsttrekkers goed bij het onderwerp en greep met autoriteit in als het dreigde te ontsporen.
Nabeschouwing
Goed geleid door Bas van Werven van BNR. Er had best nog een links persoon aan tafel mogen zitten, het was nu erg 'Rutte heeft gewonnen'. Frits Wester vond dat Job Cohen door de mand viel, dat vond ik wel wat overdreven. Wel goed dat men het er over eens was dat Roemer positief verraste. De nabeschouwing had wat mij betreft wel wat langer mogen duren.
Jan Peter Balkenende
Geeft nooit een direct antwoord, vandaag ook niet. Hangt erg aan het benoemen van breekpunten. Ik heb hem veel beter gezien. Blijft een sterke debater. Hij ging aan het einde bij de 'moeilijke vragen' met de tekst 'u kijkt zo lief' ongelooflijk onderuit.
Mark Rutte
Door een peiling van Synovate uitgeroepen tot winnaar met grote afstand (23%). Dat heb ik niet zo ervaren. Hij was goed, werd behoorlijk aangevallen en wist zich prima staande te houden. Ik had echter wel het gevoel dat Cohen, Balkenende en Pechtold hem allemaal één keer raakten. Rutte maakt het makkelijkst grapjes, staat nooit met zijn mond vol tanden en beheerst zijn verhaal.
Job Cohen
Begon ronduit slecht. Stond weer te hakkelen en wist aanvallen niet krachtig te weerstaan. De laatste twee keren dat hij aan het woord was, waren erg sterk. Het leek op een wederopstanding. Cohen is geen debater. Hij is een bestuurder. Maar om verkiezingen te winnen moet je ook een debater zijn.
Emile Roemer
Viel op. Hij deed het als nieuwkomer erg goed. Had aardige oneliners, een duidelijk verhaal (solidariteit) en viel op de juiste momenten aan. Toegegeven, aanvallen is makkelijker dan verdedigen, maar hij deed het prima.
Alexander Pechtold
Wist zich niet voldoende te mengen, maar had een aantal sterke aanvallen, met name richting Rutte. Pechtold weet nu pas wat hij moet doen, nu de discussie met Wilders irrelevant is: Rutte aanvallen op een gebrek aan vernieuwing. De hervorming van de woningmarkt is naast het onderwijsthema een onderscheidend thema voor D66. Al met al redelijk goed gedaan, maar niet erg opvallend.
Geert Wilders
Wilders has lost his mojo. Het debat ging over de economie en dat is het belangrijkste thema van de verkiezingen. Hij maakte zich belachelijk door alles weer op de massa immigratie te gooien. Zowel zijn tegenstanders, de debatleider als het publiek kon daar niets mee. Verder was hij niet erg zichtbaar, hij kon geen stempel drukken.
André Rouvoet
Rouvoet was een beetje onzichtbaar. Normaal eloquent en een prima debater, maar op economie is het voor hem lastig om een onderscheidend verhaal te vertellen. Bleef niet hangen.
Femke Halsema
Halsema deed wat er van haar werd verwacht. Haar probleem was wel dat ze Cohen moest ontzien om een totale instorting van links te voorkomen. Ik vond haar niet erg onderscheidend. Bij de 'moeilijke vragen' moest ze te lang nadenken, dat was niet sterk. Halsema had wel een paar prima oneliners, maar had over de hele linie sterker gekund.
vrijdag 21 mei 2010
Nog drie weken te gaan: situatieschets Christenunie (#TK2010)
Huidig aantal zetels (2006): 6
Peiling TNS/NIPO* 26 maart: 8
Peiling TNS/NIPO 19 mei: 10
Over de Christenunie (CU) valt niet heel veel te zeggen in vergelijking met andere partijen. Bijna stiekem is de partij in de peilingen geklommen naar 10 zetels in de peilingen. Hoe komt dat?
1. Men heeft in André Rouvoet een onbetwiste leider die heldere taal spreekt.
2. De CU heeft een heldere profilering: sociaal-christelijk.
3. Tot op heden zijn er nooit negatieve kwesties van enige omvang met de partij.
4. Het CDA heeft zich onder Balkenende van zijn meest rechtse kant laten zien, hierdoor is ruimte ontstaan aan de linkerkant.
5. Men heeft deelgenomen aan een regering en is daar ongeschonden uitgekomen, omdat de oppositie en de pers zich met name heeft gericht op het gevecht tussen CDA en PvdA.
6. Het CDA is achter Balkenende blijven staan, en er zijn veel kiezers die hem niet meer pruimen. Die kiezers zijn weggelopen naar de Christenunie (en de VVD).
7. Tot nu toe is de CU te klein om echt aangepakt te worden. Men neemt de partij misschien wel niet helemaal serieus.
Maar wat zijn de gevaren? Die gevaren komen eigenlijk pas na de verkiezingen. Er zijn een paar scenario's waar de CU niet vrolijk van kan worden.
Scenario 1: De CU komt in de oppositie terecht, is de komende kabinetsperiode weer relatief onzichtbaar en zakt weer naar 6 zetels. Om dit te voorkomen zal men echt op zoek moeten naar breed aansprekende thema's en die zich toeëigenen, want er is op links veel concurrentie en op conservatieve standpunten is het ook moeilijk scoren.
Scenario 2: De CU heeft de smaak van het regeren te pakken en laat zich een coalitie met VVD en CDA inrommelen. Dat is veel te rechts voor de achterban en daar kan nooit iets herkenbaars uitrollen. De enige coalitie waar de CU geloofwaardig deel van kan uitmaken is met het CDA en de PvdA. En dat zit er voorlopig even niet in.
Hoe het zich ook zal ontvouwen, het zou verbazing sorteren als de Christenunie inderdaad 10 zetels haalt. Ik denk dat het er maximaal acht worden. De grote partijen zullen in het stemhokje waarschijnlijk nog wat zetels pakken van de subtop (CU, D66, Groenlinks). Acht zetels is een fantastisch resultaat voor de Christenunie. En dat is helaas jammer voor Ed Anker.
Peiling TNS/NIPO* 26 maart: 8
Peiling TNS/NIPO 19 mei: 10
Over de Christenunie (CU) valt niet heel veel te zeggen in vergelijking met andere partijen. Bijna stiekem is de partij in de peilingen geklommen naar 10 zetels in de peilingen. Hoe komt dat?
1. Men heeft in André Rouvoet een onbetwiste leider die heldere taal spreekt.
2. De CU heeft een heldere profilering: sociaal-christelijk.
3. Tot op heden zijn er nooit negatieve kwesties van enige omvang met de partij.
4. Het CDA heeft zich onder Balkenende van zijn meest rechtse kant laten zien, hierdoor is ruimte ontstaan aan de linkerkant.
5. Men heeft deelgenomen aan een regering en is daar ongeschonden uitgekomen, omdat de oppositie en de pers zich met name heeft gericht op het gevecht tussen CDA en PvdA.
6. Het CDA is achter Balkenende blijven staan, en er zijn veel kiezers die hem niet meer pruimen. Die kiezers zijn weggelopen naar de Christenunie (en de VVD).
7. Tot nu toe is de CU te klein om echt aangepakt te worden. Men neemt de partij misschien wel niet helemaal serieus.
Maar wat zijn de gevaren? Die gevaren komen eigenlijk pas na de verkiezingen. Er zijn een paar scenario's waar de CU niet vrolijk van kan worden.
Scenario 1: De CU komt in de oppositie terecht, is de komende kabinetsperiode weer relatief onzichtbaar en zakt weer naar 6 zetels. Om dit te voorkomen zal men echt op zoek moeten naar breed aansprekende thema's en die zich toeëigenen, want er is op links veel concurrentie en op conservatieve standpunten is het ook moeilijk scoren.
Scenario 2: De CU heeft de smaak van het regeren te pakken en laat zich een coalitie met VVD en CDA inrommelen. Dat is veel te rechts voor de achterban en daar kan nooit iets herkenbaars uitrollen. De enige coalitie waar de CU geloofwaardig deel van kan uitmaken is met het CDA en de PvdA. En dat zit er voorlopig even niet in.
Hoe het zich ook zal ontvouwen, het zou verbazing sorteren als de Christenunie inderdaad 10 zetels haalt. Ik denk dat het er maximaal acht worden. De grote partijen zullen in het stemhokje waarschijnlijk nog wat zetels pakken van de subtop (CU, D66, Groenlinks). Acht zetels is een fantastisch resultaat voor de Christenunie. En dat is helaas jammer voor Ed Anker.
Politieke Haiku 21 mei 2010 Doorrekeningen CPB
Naar aanleiding van de doorrekeningen van de partijprogramma's door het Centraal Planbureau, een politieke haiku.
Volgens partijen
Laat de kiezer zich leiden
Door rekeningen
Rekenmachines
Hebben helaas de schijn van
Objectiviteit
Wat je er in stopt,
wanneer je op = drukt, en
wie ze bedienen
Het gisse werk van
het Clairvoyant Planbureau...
Morgen achterhaald?
maandag 17 mei 2010
Situatieschets SP; negen zetels is zo slecht nog niet (#TK2010)
Huidig aantal zetels (2006): 25
Peiling TNS/NIPO* 26 maart: 9
Peiling TNS/NIPO 12 mei: 9
De Socialistische Partij staat stabiel op 9 zetels. Zowel in 2002 als in 2003 haalde de partij 9 zetels. Dat is dus helemaal niet slecht voor de SP, zeker gezien de 2 en 5 zetels in respectievelijk 1994 en 1998. De 25 zetels van vier jaar terug was een electorale abberatie van heb ik jou daar. Dat had twee oorzaken. Ten eerste was Jan Marijnissen uitgegroeid tot één van de oppositieleiders, eloquent en over voldoende senioriteit beschikkend in een tijd van jonge lijsttrekkers. Ten tweede was er een grote groep kiezers zonder thuishonk, en een grote groep die een proteststem wilde laten horen. Na de implosie van de LPF en voordat Wilders echt doorbrak, was de SP in 2006 daardoor een logische keuze.
Het is erg spijtig dat Agnes Kant zich heeft blindgestaard op het succes van Jan Marijnissen. Laten we wel wezen, zolang de PvdA nog leeft is er op lange termijn voor een SP met meer dan 20 zetels geen plaats. Het programma van de SP is daarnaast dermate links dat men zichzelf bij voorbaat uitsluit van regeringsdeelname. Een linkse coalitie kan er alleen komen in tijden van grote voorspoed. De SP is een typische oppositiepartij en in het Nederlandse stelsel is het uitstekend dat de partij bestaat. Echter, elke zetel boven de negen zou als een cadeautje beschouwd moeten worden. Als dat besef er was geweest, had Kant er wellicht nog gewoon gezeten. Hoe dan ook, dat is niet zo. De SP moet het doen met Emile Roemer.
Roemer is een vriendelijke man, maar eerlijk gezegd straalt hij voor de periferie van het politieke spectrum te weinig passie uit. En op autoriteit is het wachten. Passie zie ik overigens wel bij Ewout Irrgang, het zou mij ook niets verbazen als hij op termijn de partij gaat leiden. Irrgang is een goede debater, heeft veel dossierkennis en kan vurig uit de hoek komen. Daarnaast is hij econoom en dat lijkt me voor een socialist erg nuttig, aangezien de aanval van rechts zich vaak in dat domein zal afspelen.
Mijn advies aan de SP: 2006 vergeten, vergelijken met 2003, je stinkende best doen om de vijfde partij van Nederland te worden, en je verheugen op de oppositie. De echte strijd gaat tussen de VVD en de PvdA, het is aan de SP om de brokstukken op te rapen. Aangezien Groen Links wel heel erg tegen de PvdA aanschurkt is dat niet uitgesloten.
* Ik heb voor al deze situatieschetsen de peilingen van TNS/NIPO gebruikt. Om uit te leggen waarom zou ik een heel betoog moeten houden en dat is hier niet de bedoeling.
Peiling TNS/NIPO* 26 maart: 9
Peiling TNS/NIPO 12 mei: 9
De Socialistische Partij staat stabiel op 9 zetels. Zowel in 2002 als in 2003 haalde de partij 9 zetels. Dat is dus helemaal niet slecht voor de SP, zeker gezien de 2 en 5 zetels in respectievelijk 1994 en 1998. De 25 zetels van vier jaar terug was een electorale abberatie van heb ik jou daar. Dat had twee oorzaken. Ten eerste was Jan Marijnissen uitgegroeid tot één van de oppositieleiders, eloquent en over voldoende senioriteit beschikkend in een tijd van jonge lijsttrekkers. Ten tweede was er een grote groep kiezers zonder thuishonk, en een grote groep die een proteststem wilde laten horen. Na de implosie van de LPF en voordat Wilders echt doorbrak, was de SP in 2006 daardoor een logische keuze.
Het is erg spijtig dat Agnes Kant zich heeft blindgestaard op het succes van Jan Marijnissen. Laten we wel wezen, zolang de PvdA nog leeft is er op lange termijn voor een SP met meer dan 20 zetels geen plaats. Het programma van de SP is daarnaast dermate links dat men zichzelf bij voorbaat uitsluit van regeringsdeelname. Een linkse coalitie kan er alleen komen in tijden van grote voorspoed. De SP is een typische oppositiepartij en in het Nederlandse stelsel is het uitstekend dat de partij bestaat. Echter, elke zetel boven de negen zou als een cadeautje beschouwd moeten worden. Als dat besef er was geweest, had Kant er wellicht nog gewoon gezeten. Hoe dan ook, dat is niet zo. De SP moet het doen met Emile Roemer.
Roemer is een vriendelijke man, maar eerlijk gezegd straalt hij voor de periferie van het politieke spectrum te weinig passie uit. En op autoriteit is het wachten. Passie zie ik overigens wel bij Ewout Irrgang, het zou mij ook niets verbazen als hij op termijn de partij gaat leiden. Irrgang is een goede debater, heeft veel dossierkennis en kan vurig uit de hoek komen. Daarnaast is hij econoom en dat lijkt me voor een socialist erg nuttig, aangezien de aanval van rechts zich vaak in dat domein zal afspelen.
Mijn advies aan de SP: 2006 vergeten, vergelijken met 2003, je stinkende best doen om de vijfde partij van Nederland te worden, en je verheugen op de oppositie. De echte strijd gaat tussen de VVD en de PvdA, het is aan de SP om de brokstukken op te rapen. Aangezien Groen Links wel heel erg tegen de PvdA aanschurkt is dat niet uitgesloten.
* Ik heb voor al deze situatieschetsen de peilingen van TNS/NIPO gebruikt. Om uit te leggen waarom zou ik een heel betoog moeten houden en dat is hier niet de bedoeling.
Politieke Haiku 17 mei 2010 Vuilniszakken
Naar aanleiding van de terechte ophef over het doorspitten van vuilniszakken van politici, vandaag daar maar eens een politieke haiku over.
Naast een rooie kop,
striemen op de onderbuik.
...rolemmers zijn diep.
Heel wat over voor
Onderzoeksjournalistiek
Neem er De Tijd voor
Zelfs zonder die stick
Had je kunnen voorspellen
amok om Komo
vrijdag 14 mei 2010
Politieke Haiku 14 mei 2010 Jack de Vries
Ik vind Jack de Vries een geweldige vent. Die affaire is niet goed te praten, maar ik blijf een bewonderaar van de professionele identiteit van Jack de Vries. Vandaar, in het licht van de gebeurtenissen van de afgelopen tijd en vandaag, een politiek haiku ter ere van 's lands grootste spindoctor. Vier strofen.
Web, tol en garen
Twitter, pers, wandelgangen
Behendig bespeeld
Jack grijnst uit het raam
Aanschouwt zijn werk, maar hij mist
dat het binnen stormt
In de gangen van
Defensie, het echoot er:
"No mooore, no mooore, no ..."
Ooit zien we Jack terug
Knoopt u dat in de oren
Want politiek bloed...
Situatieschets CDA: pijn -en lichtpunten (#TK10 #TK2010)
Huidig aantal zetels (2006): 41
Peiling TNS/NIPO* 26 maart: 24
Peiling TNS/NIPO 12 mei: 22
Het CDA zit op alle fronten in de problemen. Twaalf pijnpunten op een rijtje:
1. De kiezers zijn klaar met de leider, Jan Peter Balkenende.
2. De nummer twee (als we nog even denken dat dat Maxime Verhagen is) heeft een imagoprobleem.
3. De spindoctor heeft een schandaal aan de broek.
4. Ze staan historisch laag in de peilingen, het CDA is door alle weerstanden heen gedonderd.
5. Ze maakten deel uit van een gevallen kabinet en krijgen daar toch wel een beetje de schuld van in de publieke opinie.
6. Het programma is voor veel mensen niet herkenbaar.
7. Er is een economische crisis gaande (hierdoor gaan rechtse confessionelen eerder naar de VVD).
8. De ideologische strijd gaat tussen de liberalen en de sociaal-democraten.
9. De EO heeft minder kijkers dan de VARA.
10. Mede door de gemeenteraadsverkiezingen hangt er een verliezerszweem om de partij.
11. Wouter Bos doet niet mee.
12. Geert Wilders is geen Pim Fortuyn. En Rutte is de Balkenende (2002) van 2010.
Maar omdat je de veerkracht van het CDA nooit mag onderschatten, ook een rijtje lichtpuntjes:
1. Jack de Vries is nog steeds een briljante strateeg. Een spinner hoort sowieso op de achtergrond.
2. Balkenende mag niet onderschat worden in de komende debatten. Hij heeft veel kennis, is scherp en heeft 8 jaar premierschap 'under the belt'.
3. Jan Kees de Jager is tijdelijk de belangrijkste Nederlandse bewindsman. Hij is veel in beeld en niet onverdienstelijk.
4. Pauw en Witteman gaan op vakantie en worden vervangen door Knevel en Van den Brink.
5. Het kiezerspotentieel van het CDA is nog steeds enorm.
6. Rouvoet pakt niet door op de christelijke kant, hij is te links om nog meer stemmen aan te verliezen.
7. Het CDA kan de VVD en de PvdA op Fortuyniaanse wijze, paarse puinhopen aanmeten.
8. Doordat andere partijen wel duidelijke keuzes maken, zijn ze inhoudelijk ook makkelijk aan te pakken, andersom is dat lastiger.
9. De concurrentie gaat zeker nog fouten maken.
10. De VVD maakt de laatste tijd de optie Paars (plus) ongeloofwaardig, het CDA kan als klassieke middenpartij een stabiele factor zijn in elk kabinet. (via @ereszet)
Het zou mij niet verbazen als het CDA toch nog een beetje richting de 30 klimt begin juni. Dat gebeurt echter alleen als Balkenende zich richt op de VVD en de PVV. Er komen echt niet nog meer kiezers over van links naar rechts.
* Ik heb voor al deze situatieschetsen de peilingen van TNS/NIPO gebruikt. Om uit te leggen waarom zou ik een heel betoog moeten houden en dat is hier niet de bedoeling.
Peiling TNS/NIPO* 26 maart: 24
Peiling TNS/NIPO 12 mei: 22
Het CDA zit op alle fronten in de problemen. Twaalf pijnpunten op een rijtje:
1. De kiezers zijn klaar met de leider, Jan Peter Balkenende.
2. De nummer twee (als we nog even denken dat dat Maxime Verhagen is) heeft een imagoprobleem.
3. De spindoctor heeft een schandaal aan de broek.
4. Ze staan historisch laag in de peilingen, het CDA is door alle weerstanden heen gedonderd.
5. Ze maakten deel uit van een gevallen kabinet en krijgen daar toch wel een beetje de schuld van in de publieke opinie.
6. Het programma is voor veel mensen niet herkenbaar.
7. Er is een economische crisis gaande (hierdoor gaan rechtse confessionelen eerder naar de VVD).
8. De ideologische strijd gaat tussen de liberalen en de sociaal-democraten.
9. De EO heeft minder kijkers dan de VARA.
10. Mede door de gemeenteraadsverkiezingen hangt er een verliezerszweem om de partij.
11. Wouter Bos doet niet mee.
12. Geert Wilders is geen Pim Fortuyn. En Rutte is de Balkenende (2002) van 2010.
Maar omdat je de veerkracht van het CDA nooit mag onderschatten, ook een rijtje lichtpuntjes:
1. Jack de Vries is nog steeds een briljante strateeg. Een spinner hoort sowieso op de achtergrond.
2. Balkenende mag niet onderschat worden in de komende debatten. Hij heeft veel kennis, is scherp en heeft 8 jaar premierschap 'under the belt'.
3. Jan Kees de Jager is tijdelijk de belangrijkste Nederlandse bewindsman. Hij is veel in beeld en niet onverdienstelijk.
4. Pauw en Witteman gaan op vakantie en worden vervangen door Knevel en Van den Brink.
5. Het kiezerspotentieel van het CDA is nog steeds enorm.
6. Rouvoet pakt niet door op de christelijke kant, hij is te links om nog meer stemmen aan te verliezen.
7. Het CDA kan de VVD en de PvdA op Fortuyniaanse wijze, paarse puinhopen aanmeten.
8. Doordat andere partijen wel duidelijke keuzes maken, zijn ze inhoudelijk ook makkelijk aan te pakken, andersom is dat lastiger.
9. De concurrentie gaat zeker nog fouten maken.
10. De VVD maakt de laatste tijd de optie Paars (plus) ongeloofwaardig, het CDA kan als klassieke middenpartij een stabiele factor zijn in elk kabinet. (via @ereszet)
Het zou mij niet verbazen als het CDA toch nog een beetje richting de 30 klimt begin juni. Dat gebeurt echter alleen als Balkenende zich richt op de VVD en de PVV. Er komen echt niet nog meer kiezers over van links naar rechts.
* Ik heb voor al deze situatieschetsen de peilingen van TNS/NIPO gebruikt. Om uit te leggen waarom zou ik een heel betoog moeten houden en dat is hier niet de bedoeling.
Aftellen tot 9 juni
Op 9 juni 2010 hebben we weer Kamerverkiezingen, dat zal niemand ontgaan zijn. Het aftellen is begonnen. We worden overspoeld met peilingen en mediaoptredens van politici van allerlei partijen. Bijna elke dag zappen we van De Wereld Draait Door naar Netwerk naar Nova naar Pauw en Witteman, met tussendoor nog even het Journaal en het RTL Nieuws. Zelfs RTL Boulevard schijn je af en toe te moeten kijken. Een gedeelte van ons bekijkt alles met de laptop op schoot, het live verslag inclusief commentaar op Twitter lezend en je er soms in mengend. Voor politiek geïnteresseerden een waar Walhalla.
Toen we nog een missionair kabinet hadden spinden de PVV en D66 garen bij het gerommel van CDA en PvdA. De VVD was eigenlijk onzichtbaar en was totaal weggezakt in de peilingen. De SP nam onder leiding van Agnes Kant weer enigszins normale proporties aan en Groen Links en de ChristenUnie bleven redelijk stabiel. Net als de Partij voor de Dieren en de SGP overigens.
Door de economische crisis en het gevallen kabinet is het politieke landschap behoorlijk door elkaar geschud. Er is sinds de val van het kabinet en de gemeenteraadsverkiezingen heel wat gebeurd. We bewegen nu spoedig naar het eindspel, waarin verschillende debatten tussen de lijsttrekkers zullen plaatsvinden. Wat gaat er vanaf vandaag gebeuren? Dat is uiteraard giswerk. Hoe komt Cohen over in de debatten? Heeft Rutte voldoende uitstraling, of trekt hij nog een konijn uit de hoge hoed? Is Balkenende werkelijk verslagen? Zakken PVV en D66 verder weg? Hoe dan ook, ik heb er zin in en hoop dat we na 9 juni een stabiele coalitie kunnen vormen die Nederland economisch en sociaal-maatschappelijk weer op de been helpt. De komende tijd een situatieschets per partij.
Toen we nog een missionair kabinet hadden spinden de PVV en D66 garen bij het gerommel van CDA en PvdA. De VVD was eigenlijk onzichtbaar en was totaal weggezakt in de peilingen. De SP nam onder leiding van Agnes Kant weer enigszins normale proporties aan en Groen Links en de ChristenUnie bleven redelijk stabiel. Net als de Partij voor de Dieren en de SGP overigens.
Door de economische crisis en het gevallen kabinet is het politieke landschap behoorlijk door elkaar geschud. Er is sinds de val van het kabinet en de gemeenteraadsverkiezingen heel wat gebeurd. We bewegen nu spoedig naar het eindspel, waarin verschillende debatten tussen de lijsttrekkers zullen plaatsvinden. Wat gaat er vanaf vandaag gebeuren? Dat is uiteraard giswerk. Hoe komt Cohen over in de debatten? Heeft Rutte voldoende uitstraling, of trekt hij nog een konijn uit de hoge hoed? Is Balkenende werkelijk verslagen? Zakken PVV en D66 verder weg? Hoe dan ook, ik heb er zin in en hoop dat we na 9 juni een stabiele coalitie kunnen vormen die Nederland economisch en sociaal-maatschappelijk weer op de been helpt. De komende tijd een situatieschets per partij.
donderdag 13 mei 2010
Hugo Borst en de waan van de dag
Op woensdag 12 mei liet Hugo Borst zich bij De Wereld Draait Door zich weer eens van één van zijn meer opmerkelijke kanten zien. De Telegraaf schreef er zelfs een stukje over. Hugo Borst liet op niet mis te verstane wijze weten dat hij geen zin had om te praten over de vliegramp in Tripoli. Hij trachtte zich op een beschouwend niveau te bewegen en zei: "De waan van de dag regeert. Over twee dagen denken we er niet meer aan." Daar kwam nog bij "als het Engelsen waren geweest, dan...". Hiermee wilde hij aangeven dat hij alle aandacht overtrokken vond en dat hij de aanpassing van de programmering ook onzin vond. Hij wilde overgaan tot de orde van de dag.
Er zijn momenten dat je kan doorschieten in je metaperspectief. Er is namelijk geen verschil tussen de orde van de dag en de waan van de dag. De waan is aan de orde. Je raakt in een permanente staat van rouw (en eigenlijk alle emoties) als je niet leeft bij de waan van de dag. De waan is onze redding. Ook de suggestie dat het anders zou zijn als het 61 Engelsen betrof leidt niet tot de conclusie dat er te veel aandacht is. Dat zou namelijk, als we dat doortrekken, betekenen dat we evenveel moeten stilstaan bij het verlies van een vreemde als bij het verlies van een bekende. Zo werkt dat natuurlijk niet.
De waan van de dag regeert, en daar is niets mis mee.
De Telegraaf stopte overigens voordat Borst weer iets zinnigs zei. Er volgde namelijk een gesprek over de vliegtuigramp. Het was een poging tot een technische duiding met een hoogleraar Luchtvaart -en Ruimtetechnologie, Jacco Hoekstra. Van Nieuwkerk wendde zich op een bepaald moment tot Hugo Borst, die direct het gesprek smoorde met de tekst: "Het heeft geen zin om het te duiden. Er komt niets boven in dit gesprek." Daar had hij gelijk. Het was wellicht een beter idee geweest om ons te verdiepen in de psyche van de enige overlevende van een dergelijke ramp. Dat was namelijk de enige informatie die op dat moment zeker was, en ....
Oh, wacht even.... die omhaal van Mijnals. Prachtig.
Er zijn momenten dat je kan doorschieten in je metaperspectief. Er is namelijk geen verschil tussen de orde van de dag en de waan van de dag. De waan is aan de orde. Je raakt in een permanente staat van rouw (en eigenlijk alle emoties) als je niet leeft bij de waan van de dag. De waan is onze redding. Ook de suggestie dat het anders zou zijn als het 61 Engelsen betrof leidt niet tot de conclusie dat er te veel aandacht is. Dat zou namelijk, als we dat doortrekken, betekenen dat we evenveel moeten stilstaan bij het verlies van een vreemde als bij het verlies van een bekende. Zo werkt dat natuurlijk niet.
De waan van de dag regeert, en daar is niets mis mee.
De Telegraaf stopte overigens voordat Borst weer iets zinnigs zei. Er volgde namelijk een gesprek over de vliegtuigramp. Het was een poging tot een technische duiding met een hoogleraar Luchtvaart -en Ruimtetechnologie, Jacco Hoekstra. Van Nieuwkerk wendde zich op een bepaald moment tot Hugo Borst, die direct het gesprek smoorde met de tekst: "Het heeft geen zin om het te duiden. Er komt niets boven in dit gesprek." Daar had hij gelijk. Het was wellicht een beter idee geweest om ons te verdiepen in de psyche van de enige overlevende van een dergelijke ramp. Dat was namelijk de enige informatie die op dat moment zeker was, en ....
Oh, wacht even.... die omhaal van Mijnals. Prachtig.
dinsdag 11 mei 2010
Politieke Haiku 11 mei 2010 Hero Brinkman
Naar aanleiding van de uitzending van Pauw en Witteman (#penw) van gisteren, een politieke haiku over Hero Brinkman. Hoe je het wendt of keert, het was een opmerkelijk optreden.
Daar zit ie, de held
Rare sprongen, strategie?
Nacompetitie
Lot der Brinkmannen
Eenvoudig leiderscomplex
En lege handen
maandag 10 mei 2010
Politieke Haiku 10 mei 2010 (2) Hans Dijkstal
Ik lees net over het overlijden van Hans Dijkstal. Een te vroeg heengaan van een goed mens. Een politieke haiku ter ere van een oprecht politicus.
Een liberaal hart
Doordrenkt van charme en jazz
Slaat zijn laatste brug
11 maart 9 mei
Onverwacht verbonden door
Een paarse hemel
Politieke Haiku 10 mei 2010 Commissie De Wit
Vandaag weer een politieke haiku. Vanzelfsprekend over de Commissie De Wit, de parlementaire commissie die de oorzaken van de financiële crisis onderzocht.
Commissie De Wit
Legt omissies pijnlijk bloot
Een missie volbracht?
Toezicht heeft gefaald
Nu is het wachten op het
Nietes van Wellink
vrijdag 7 mei 2010
De politieke haiku, wat is het?
Op 6 mei 2010 heb ik besloten zo nu en dan een politieke haiku te schrijven. De haiku verschijnt op http://politicosoof.blogspot.com en wordt automatisch doorgezet naar twitter (@politicosoof).
Om er wat structuur in te brengen heb ik mezelf wat regels opgelegd. De haiku is een Japanse dichtvorm, bestaande uit drie regels van achtereenvolgens vijf, zeven en vijf lettergrepen. Het is niet de bedoeling dat deze regels rijmen. Het gaat wel om het spelen met klanken. Een haiku dient volgens de nauwe Japanse definitie te gaan over de natuur. Uiteraard kan dat bij de politieke haiku niet het geval zijn.
Daarom, de politieke haiku:
- gaat over de politieke actualiteit;
- heeft drie regels, van achtereenvolgens vijf, zeven en vijf lettergrepen;
- draait naast de inhoud ook om het spel der klanken;
- kent in principe twee strofen (en wordt hiermee een dubbele terzine), maar indien de actualiteit daartoe noodzaakt, is minder of meer ook mogelijk.
Rest mij u veel plezier te wensen met de politieke haiku's, net als ik. En schrijf er zelf ook eens één.
Om er wat structuur in te brengen heb ik mezelf wat regels opgelegd. De haiku is een Japanse dichtvorm, bestaande uit drie regels van achtereenvolgens vijf, zeven en vijf lettergrepen. Het is niet de bedoeling dat deze regels rijmen. Het gaat wel om het spelen met klanken. Een haiku dient volgens de nauwe Japanse definitie te gaan over de natuur. Uiteraard kan dat bij de politieke haiku niet het geval zijn.
Daarom, de politieke haiku:
- gaat over de politieke actualiteit;
- heeft drie regels, van achtereenvolgens vijf, zeven en vijf lettergrepen;
- draait naast de inhoud ook om het spel der klanken;
- kent in principe twee strofen (en wordt hiermee een dubbele terzine), maar indien de actualiteit daartoe noodzaakt, is minder of meer ook mogelijk.
Rest mij u veel plezier te wensen met de politieke haiku's, net als ik. En schrijf er zelf ook eens één.
Politieke Haiku 7 mei 2010 (2) Griekenland
De tweede politieke haiku van vandaag gaat over #Griekenland en de economische problemen.
Stelt u zich eens voor
Een toeristische missie
Zestien miljoen man
Griekenland was groots
Plato, Aristoteles
Maar is total-loss
Politieke Haiku 7 mei 2010
De politieke haiku van 7 mei gaat over de Britse verkiezingen.
Liberaal democraat
Door conservatieve zeef
Werk aan de winkel
Brown, Cameron, Clegg
With television debates
You've got it all hung
donderdag 6 mei 2010
Politieke Haiku 6 mei 2010
Vanaf vandaag zo af en toe een politieke haiku.
Vandaag een dubbele, uiteraard over ...
Vandaag een dubbele, uiteraard over ...
Elk jaar op 6 mei
Mijmert Melkert: "Pim... Volkert...,
niemand noemt mij Ad"
We herinneren
Voornamelijk voornamen
Moord en herdenking
woensdag 28 april 2010
Politiek leider hoort in de Kamer?
Tijdens en rond Tweede Kamerverkiezingen hoor je journalisten en opiniemakers vaak over deze kwestie vragen stellen of hun mening geven. Politici proberen dan dikwijls het antwoord te ontwijken. Het lijkt er op dat journalisten vinden dat op deze vraag slechts twee antwoorden mogelijk zijn. 'Ja' en 'nee'. Bij de keuze tussen die twee lijkt het inmiddels politiek correct om voor 'ja' te gaan. Ik vind dat onzin.
Waarom moet daar zo nodig een regel voor zijn?
Het argument om de politiek leider in de Tweede Kamer te willen in het geval van regeringsdeelname is vaak 'dualisme'. Als de politiek leider in het kabinet plaatsneemt zou het de Tweede Kamer fractie onacceptabel verzwakken. De Tweede Kamerfractie zou de ideologische waakhond van de partij zijn. Maar is het dan geen teken aan de wand als de politiek leider in de fractie plaatsneemt?
Er zijn meerdere voorbeelden te noemen, waarbij de politiek leider van een regeringspartij succesvol in de Tweede Kamer plaatsnam. Norbert Schmelzer en Frits Bolkestein bijvoorbeeld. Er zijn echter ook voorbeelden te noemen waarbij de politiek leider wel plaatsnam in het kabinet, en dat dat ook succesvol was. Willem Drees, Ruud Lubbers en Wim Kok zijn voorbeelden. Zij waren allen premier, maar Terlouw, Van Mierlo, Toxopeus en Wiegel (1977 tot 1981) bijvoorbeeld niet. De geschiedenis bewijst dat het heel erg van de situatie afhangt.
Of de politiek leider in de Kamer plaatsneemt is afhankelijk van veel factoren:
- is de betreffende partij de grootste?
- is de politiek leider een uitvoerder of een wetgever, er is nogal een verschil in benodigde capaciteiten tussen een Kamerlid en bijvoorbeeld een vice-premier.
- de samenstelling van het regeringsteam.
- is er een krachtig alternatief als fractieleider.
- is de fractie als totaal sterk genoeg om zonder de politiek leider van de partij te opereren.
- kan de persoon in kwestie de dubbelrol aan.
- wat zijn de persoonlijke ambities van de politiek leider.
Al met al lijkt het daarom onmogelijk een regel te bedenken. Het is echter niet zo dat het stellen van de vraag zinloos is. Het kan veel zeggen over de mogelijke invulling van het kabinet. En dat kan invloed hebben op het stemgedrag van mensen.
Waarom moet daar zo nodig een regel voor zijn?
Het argument om de politiek leider in de Tweede Kamer te willen in het geval van regeringsdeelname is vaak 'dualisme'. Als de politiek leider in het kabinet plaatsneemt zou het de Tweede Kamer fractie onacceptabel verzwakken. De Tweede Kamerfractie zou de ideologische waakhond van de partij zijn. Maar is het dan geen teken aan de wand als de politiek leider in de fractie plaatsneemt?
Er zijn meerdere voorbeelden te noemen, waarbij de politiek leider van een regeringspartij succesvol in de Tweede Kamer plaatsnam. Norbert Schmelzer en Frits Bolkestein bijvoorbeeld. Er zijn echter ook voorbeelden te noemen waarbij de politiek leider wel plaatsnam in het kabinet, en dat dat ook succesvol was. Willem Drees, Ruud Lubbers en Wim Kok zijn voorbeelden. Zij waren allen premier, maar Terlouw, Van Mierlo, Toxopeus en Wiegel (1977 tot 1981) bijvoorbeeld niet. De geschiedenis bewijst dat het heel erg van de situatie afhangt.
Of de politiek leider in de Kamer plaatsneemt is afhankelijk van veel factoren:
- is de betreffende partij de grootste?
- is de politiek leider een uitvoerder of een wetgever, er is nogal een verschil in benodigde capaciteiten tussen een Kamerlid en bijvoorbeeld een vice-premier.
- de samenstelling van het regeringsteam.
- is er een krachtig alternatief als fractieleider.
- is de fractie als totaal sterk genoeg om zonder de politiek leider van de partij te opereren.
- kan de persoon in kwestie de dubbelrol aan.
- wat zijn de persoonlijke ambities van de politiek leider.
Al met al lijkt het daarom onmogelijk een regel te bedenken. Het is echter niet zo dat het stellen van de vraag zinloos is. Het kan veel zeggen over de mogelijke invulling van het kabinet. En dat kan invloed hebben op het stemgedrag van mensen.
zondag 18 april 2010
Distwortion; twitter radio
Twitter kan een prachtig medium zijn. De enorme stroom flauwe grappen, beledigingen, opbeurende woorden, constateringen, televisierecensies, discussies en ideeën is indrukwekkend. Je staat met een enorme hoeveelheid mensen in contact. Met mensen die je in het echt waarschijnlijk nooit had ontmoet heb je opeens een gesprek. En dat kan heel leuk zijn.
Zo ontstond tussen @RowdyBass, @Nicole_vd_Bijl en mij (@politicosoof) een idee. We weten natuurlijk niet of dat idee er al eerder was (waarschijnlijk wel), maar we vonden het leuk genoeg om het een beetje uit te werken en we waren te lui om het even te googlen.
Het idee is 'twitter radio'. Mede door de muzikale achtergrond van @RowdyBass (bassist bij Zeus) werd er al snel een naam bij geassocieerd: "Distwortion". Discussie, twitter, interpretatie/vervorming en gitaarmuziek. Het is een transdoublecrossmediaal concept.
Distwortion is een radio zender die is gebaseerd op input van twitter. Maar Distwortion is ook een twitteraccount en een website. Het gaat om de flauwe grappen, beledigingen, opbeurende woorden, constateringen, televisierecensies, discussies en ideeën. We hebben voor de radiozender al een aantal programma's en items bedacht:
Maandag de hele dag - de twitterveiling: "Bieden om je tweet voorgelezen te krijgen." De opbrengsten gaan naar een elke week wisselend goed doel. Vaste gast in de studio: Chuck D.
Dinsdag van 13:00 tot 18:00 - Twittercommentaar op het Vragenuur in de Tweede Kamer. Met een voorbespreking, liveverslag en napraten. Net als bij een voetbalwedstrijd.
Woensdag gitaardag - Met een live gitarist in de studio worden ter plekke politieke protestliederen gecomponeerd met behulp van tweets die op dat moment langskomen. Gepresenteerd door Van Nieuwkerk en Corton.
Donderdag van 17:00 tot 18:00 - Fout blijft goud; een selectie foute tweets en foute muziek. Wij bepalen wat fout is.
Vrijdagochtend van 6:00 tot 10:00 - De kater van de week, met als gast degene die op donderdag het licht uitdeed in Café Nieuwspoort. Via twitter kunnen mensen hun ongezouten mening geven over de gast, om de kater nog wat groter te maken (maximaal twee keer achter elkaar dezelfde gast, Hero)
Elke dag tijdens en na de volgende programma's worden de tweets met betrekking tot die programma's uitgezonden: #1vd, #dwdd, #nova en #penw. We selecteren een tweetpanel, die zetten we op een lijst en de tweets op die lijst worden uitgezonden.
Tijdens de spits: Twitter en route met filetweets: geen gewone filemeldingen, maar tweets vanuit de file. Beschrijf waar je zit, wat je ziet en toon je emotie. Je kan ook bellen en in maximaal 25 woorden bovenstaande doorgeven, die worden vervolgens via het Distwortion twitter kanaal verspreid.
Twitterdebates: bekende twitteraars (meer dan 5000 volgers) leggen elkaar het vuur aan de schenen.
In samenwerking met Nightwriters komt er een Six Word Stories programma. Er worden verhalen verteld en besproken.
Tot zover.
Het kan zijn dat er steeds weer nieuwe ideeën bijkomen...
Zo ontstond tussen @RowdyBass, @Nicole_vd_Bijl en mij (@politicosoof) een idee. We weten natuurlijk niet of dat idee er al eerder was (waarschijnlijk wel), maar we vonden het leuk genoeg om het een beetje uit te werken en we waren te lui om het even te googlen.
Het idee is 'twitter radio'. Mede door de muzikale achtergrond van @RowdyBass (bassist bij Zeus) werd er al snel een naam bij geassocieerd: "Distwortion". Discussie, twitter, interpretatie/vervorming en gitaarmuziek. Het is een transdoublecrossmediaal concept.
Distwortion is een radio zender die is gebaseerd op input van twitter. Maar Distwortion is ook een twitteraccount en een website. Het gaat om de flauwe grappen, beledigingen, opbeurende woorden, constateringen, televisierecensies, discussies en ideeën. We hebben voor de radiozender al een aantal programma's en items bedacht:
Maandag de hele dag - de twitterveiling: "Bieden om je tweet voorgelezen te krijgen." De opbrengsten gaan naar een elke week wisselend goed doel. Vaste gast in de studio: Chuck D.
Dinsdag van 13:00 tot 18:00 - Twittercommentaar op het Vragenuur in de Tweede Kamer. Met een voorbespreking, liveverslag en napraten. Net als bij een voetbalwedstrijd.
Woensdag gitaardag - Met een live gitarist in de studio worden ter plekke politieke protestliederen gecomponeerd met behulp van tweets die op dat moment langskomen. Gepresenteerd door Van Nieuwkerk en Corton.
Donderdag van 17:00 tot 18:00 - Fout blijft goud; een selectie foute tweets en foute muziek. Wij bepalen wat fout is.
Vrijdagochtend van 6:00 tot 10:00 - De kater van de week, met als gast degene die op donderdag het licht uitdeed in Café Nieuwspoort. Via twitter kunnen mensen hun ongezouten mening geven over de gast, om de kater nog wat groter te maken (maximaal twee keer achter elkaar dezelfde gast, Hero)
Elke dag tijdens en na de volgende programma's worden de tweets met betrekking tot die programma's uitgezonden: #1vd, #dwdd, #nova en #penw. We selecteren een tweetpanel, die zetten we op een lijst en de tweets op die lijst worden uitgezonden.
Tijdens de spits: Twitter en route met filetweets: geen gewone filemeldingen, maar tweets vanuit de file. Beschrijf waar je zit, wat je ziet en toon je emotie. Je kan ook bellen en in maximaal 25 woorden bovenstaande doorgeven, die worden vervolgens via het Distwortion twitter kanaal verspreid.
Twitterdebates: bekende twitteraars (meer dan 5000 volgers) leggen elkaar het vuur aan de schenen.
In samenwerking met Nightwriters komt er een Six Word Stories programma. Er worden verhalen verteld en besproken.
Tot zover.
Het kan zijn dat er steeds weer nieuwe ideeën bijkomen...
maandag 15 maart 2010
De verantwoordelijkheid van de VVD
Waarom wordt er zo weinig over de VVD gesproken? De VVD heeft het de afgelopen tien jaar op een verschrikkelijke manier laten liggen en daar wordt relatief maar weinig over gesproken. Zowel als het gaat om personen als om de koers heeft de VVD het niet goed gedaan. En wat heeft dat allemaal opgeleverd?
Omdat het achteraf altijd makkelijk praten is, zullen we dat gewoon eens even doen. Een vraag die mij dikwijls bezighoudt is: "Wat zou er gebeurd zijn als Frits Bolkestein in 1999 niet Europees Commissaris voor Interne markt, de Douane Unie en Belastingen was geworden, maar gewoon fractievoorzitter van de VVD in de Tweede Kamer was gebleven." Was het tweede paarse kabinet een beter kabinet geweest? Was Fortuyn dan ook opgestaan? Was Verdonk minister voor Vreemdelingenzaken en Integratie en later minister voor Integratie, Jeugdbescherming, Preventie en Reclassering geworden, met alle gevolgen van dien? Was Henk Kamp dan misschien wel Bolkestein z'n opvolger geworden? Was onder Henk Kamp Wilders niet geradicaliseerd? We hebben er op zich niets aan om deze vragen te stellen, want het is niet gebeurd en er valt iets terug te draaien.
Maar mag je een partij aanspreken op een verantwoordelijkheid met betrekking tot de delen van de bevolking die zij hoort te vertegenwoordigen? Bestaat die verantwoordelijkheid überhaupt?
Hoe dan ook, de voor VVD begrippen linkse Mark Rutte heeft het gat laten bestaan waar Wilders (en een vluchtig moment Verdonk) in is gesprongen. Het begon al bij Hans Dijkstal, die met zijn zalvende toon geen partij was voor Fortuyn en in het beroemde debat na de gemeenteraadsverkiezingen waar zure Melkert werd geschonken eigenlijk helemaal niets in te brengen had. Hij sipte verlegen mee.
Aangezien ik vermoed dat de VVD een aantal van onze peren heeft gebakken door ideologisch de verkeerde keuze te maken, hier de resultaten van de VVD bij Tweede Kamerverkiezingen om er achter te komen of die hypothese een beetje standhoudt:
Wiegel 1972 (22, +6)
Wiegel 1977 (28, +6)
Wiegel 1981 (26, -2)
Nijpels 1982 (36, +10)*
Nijpels 1986 (27, -9)*
Voorhoeve 1989 (22, -5)*
Bolkestein 1994 (31, +9)
Bolkestein 1998 (38, +7)
Dijkstal 2002 (24, -14)*
Zalm 2003 (28, +4)
Rutte 2006 (22, -6)*
Rutte 2010 (21, -1)**
* sociaal-liberale lijsttrekkers
** peiling Synovate 3 maart 2010 (verder buiten beschouwing gelaten)
En dan nu zonder rekening te houden met de politieke en maatschappelijke ontwikkelingen wat cijfers en een conclusie.
Van de elf Tweede Kamerverkiezingen sinds 1972 heeft de VVD vijf maal zetels verloren. Vier van die vijf verkiezingen was de lijsttrekker een sociaal-liberaal. Slecht één maal gingen er zetels verloren onder een rechtse liberaal. Wiegel verloor in 1981 (slechts) twee zetels na zitting in het eerste kabinet Van Agt. Als we het aantal zetels winst en verlies optellen komen we voor rechts-liberaal op 30 zetels winst en voor sociaal-liberaal op een verlies van 24 zetels. Je begint je dan werkelijk af te vragen wat de VVD heeft te zoeken in het sociaal-liberalisme. Het succes van Bolkestein kwam door zijn rechts-liberale geluid. Hij dekte de rechterflank van de VVD prachtig af. Geen ruimte latend voor het populisme dat naderhand door Fortuyn, Marijnissen, Wilders en Verdonk met genoegen werd gebruikt. Een flirt met het rechts-populisme door de VVD is op minstens twee manieren te verantwoorden.
- bewezen electoraal gewin
- het bezet houden van de rechterflank, zodat er geen ruimte is voor de gevaarlijke variant van het rechts populisme
Hiermee wordt het politiek landschap op termijn weer genormaliseerd en zullen de verhoudingen, alsmede de toon, in het publieke debat weer wat vriendelijker worden. Bijkomend voordeel is dat ons bespaard wordt heren als Bosma en De Mos van de PVV in de Tweede Kamer te aanschouwen, mijn tenen hebben niet eerder zo krom gestaan.
Het populisme (of protestisme, als leuke nieuwe term) vertegenwoordigt zo'n 20% van het electoraat en moet haar plaats hebben in de Nederlandse politiek, getuige de uitslagen van LPF (2002, 26 zetels), SP (2006, 25 zetels) en zoals het er nu naar uitziet Wilders (25 zetels). Mijn voorkeur gaat er naar uit dat de SP en de VVD die uitlaatkleppen verzorgen. Dat zijn partijen met een redelijke achterban, ervaren bestuurders op lokaal niveau en het is waarschijnlijk dat ze geen probleem hebben capabele bewindslieden te recruteren (denk aan de LPF). In tijden van economische voorspoed en maatschappelijke rust kan die 20% gewoon lekker op CDA, PvdA en Groen Links stemmen. In tijden van rumoer en tegenspoed kan men de zijkanten opzoeken en eventueel D66, ook een partij die wel vaart bij protest (getuige de 24 zetels in 1994, overigens ook ongeveer 20%).
Terug naar de VVD. Een VVD met Henk Kamp (gevlucht naar de Antillen) als fractievoorzitter en verder Hans van Baalen (weggepromoveerd naar Europa), Arend Jan Boekestijn (uit de fractie geklapt), Rita Verdonk (voordat ze ontspoorde), Geert Wilders (voordat hij radicaliseerde) en Ayaan Hirsi Ali (weggejaagd) had mijns inziens een groot succes kunnen zijn als tegenwicht in de Kamer tijdens Balkenende IV. Dan had men nu wellicht op een zeteltje of 34 gestaan. Wat is er na Bolkestein eigenlijk een potje van gemaakt.
Bovenstaande beschouwende verzoek ik de VVD haar verantwoordelijkheid te nemen. Mark Rutte staat één ding te doen om te voorkomen dat hij over tien jaar als D66-Minister van Economische Zaken met fractievoorzitter Van Baalen van de VVD staat te debatteren: zijn vuist ballen, op tafel slaan en Wilders de wind uit de zeilen nemen.
Mark Rutte, cowboy up!
Omdat het achteraf altijd makkelijk praten is, zullen we dat gewoon eens even doen. Een vraag die mij dikwijls bezighoudt is: "Wat zou er gebeurd zijn als Frits Bolkestein in 1999 niet Europees Commissaris voor Interne markt, de Douane Unie en Belastingen was geworden, maar gewoon fractievoorzitter van de VVD in de Tweede Kamer was gebleven." Was het tweede paarse kabinet een beter kabinet geweest? Was Fortuyn dan ook opgestaan? Was Verdonk minister voor Vreemdelingenzaken en Integratie en later minister voor Integratie, Jeugdbescherming, Preventie en Reclassering geworden, met alle gevolgen van dien? Was Henk Kamp dan misschien wel Bolkestein z'n opvolger geworden? Was onder Henk Kamp Wilders niet geradicaliseerd? We hebben er op zich niets aan om deze vragen te stellen, want het is niet gebeurd en er valt iets terug te draaien.
Maar mag je een partij aanspreken op een verantwoordelijkheid met betrekking tot de delen van de bevolking die zij hoort te vertegenwoordigen? Bestaat die verantwoordelijkheid überhaupt?
Hoe dan ook, de voor VVD begrippen linkse Mark Rutte heeft het gat laten bestaan waar Wilders (en een vluchtig moment Verdonk) in is gesprongen. Het begon al bij Hans Dijkstal, die met zijn zalvende toon geen partij was voor Fortuyn en in het beroemde debat na de gemeenteraadsverkiezingen waar zure Melkert werd geschonken eigenlijk helemaal niets in te brengen had. Hij sipte verlegen mee.
Aangezien ik vermoed dat de VVD een aantal van onze peren heeft gebakken door ideologisch de verkeerde keuze te maken, hier de resultaten van de VVD bij Tweede Kamerverkiezingen om er achter te komen of die hypothese een beetje standhoudt:
Wiegel 1972 (22, +6)
Wiegel 1977 (28, +6)
Wiegel 1981 (26, -2)
Nijpels 1982 (36, +10)*
Nijpels 1986 (27, -9)*
Voorhoeve 1989 (22, -5)*
Bolkestein 1994 (31, +9)
Bolkestein 1998 (38, +7)
Dijkstal 2002 (24, -14)*
Zalm 2003 (28, +4)
Rutte 2006 (22, -6)*
Rutte 2010 (21, -1)**
* sociaal-liberale lijsttrekkers
** peiling Synovate 3 maart 2010 (verder buiten beschouwing gelaten)
En dan nu zonder rekening te houden met de politieke en maatschappelijke ontwikkelingen wat cijfers en een conclusie.
Van de elf Tweede Kamerverkiezingen sinds 1972 heeft de VVD vijf maal zetels verloren. Vier van die vijf verkiezingen was de lijsttrekker een sociaal-liberaal. Slecht één maal gingen er zetels verloren onder een rechtse liberaal. Wiegel verloor in 1981 (slechts) twee zetels na zitting in het eerste kabinet Van Agt. Als we het aantal zetels winst en verlies optellen komen we voor rechts-liberaal op 30 zetels winst en voor sociaal-liberaal op een verlies van 24 zetels. Je begint je dan werkelijk af te vragen wat de VVD heeft te zoeken in het sociaal-liberalisme. Het succes van Bolkestein kwam door zijn rechts-liberale geluid. Hij dekte de rechterflank van de VVD prachtig af. Geen ruimte latend voor het populisme dat naderhand door Fortuyn, Marijnissen, Wilders en Verdonk met genoegen werd gebruikt. Een flirt met het rechts-populisme door de VVD is op minstens twee manieren te verantwoorden.
- bewezen electoraal gewin
- het bezet houden van de rechterflank, zodat er geen ruimte is voor de gevaarlijke variant van het rechts populisme
Hiermee wordt het politiek landschap op termijn weer genormaliseerd en zullen de verhoudingen, alsmede de toon, in het publieke debat weer wat vriendelijker worden. Bijkomend voordeel is dat ons bespaard wordt heren als Bosma en De Mos van de PVV in de Tweede Kamer te aanschouwen, mijn tenen hebben niet eerder zo krom gestaan.
Het populisme (of protestisme, als leuke nieuwe term) vertegenwoordigt zo'n 20% van het electoraat en moet haar plaats hebben in de Nederlandse politiek, getuige de uitslagen van LPF (2002, 26 zetels), SP (2006, 25 zetels) en zoals het er nu naar uitziet Wilders (25 zetels). Mijn voorkeur gaat er naar uit dat de SP en de VVD die uitlaatkleppen verzorgen. Dat zijn partijen met een redelijke achterban, ervaren bestuurders op lokaal niveau en het is waarschijnlijk dat ze geen probleem hebben capabele bewindslieden te recruteren (denk aan de LPF). In tijden van economische voorspoed en maatschappelijke rust kan die 20% gewoon lekker op CDA, PvdA en Groen Links stemmen. In tijden van rumoer en tegenspoed kan men de zijkanten opzoeken en eventueel D66, ook een partij die wel vaart bij protest (getuige de 24 zetels in 1994, overigens ook ongeveer 20%).
Terug naar de VVD. Een VVD met Henk Kamp (gevlucht naar de Antillen) als fractievoorzitter en verder Hans van Baalen (weggepromoveerd naar Europa), Arend Jan Boekestijn (uit de fractie geklapt), Rita Verdonk (voordat ze ontspoorde), Geert Wilders (voordat hij radicaliseerde) en Ayaan Hirsi Ali (weggejaagd) had mijns inziens een groot succes kunnen zijn als tegenwicht in de Kamer tijdens Balkenende IV. Dan had men nu wellicht op een zeteltje of 34 gestaan. Wat is er na Bolkestein eigenlijk een potje van gemaakt.
Bovenstaande beschouwende verzoek ik de VVD haar verantwoordelijkheid te nemen. Mark Rutte staat één ding te doen om te voorkomen dat hij over tien jaar als D66-Minister van Economische Zaken met fractievoorzitter Van Baalen van de VVD staat te debatteren: zijn vuist ballen, op tafel slaan en Wilders de wind uit de zeilen nemen.
Mark Rutte, cowboy up!
vrijdag 12 maart 2010
Het is allemaal de schuld van Jack de Vries
U kent wellicht het liedje van Jeroen van Merwijk "Het is allemaal de schuld van Wouter Bos." Onlangs zag ik deze aubade live en ik heb er hartelijk om gelachen.
Echter, nu de rook van het vallen van het vierde kabinet Balkenende optrekt en Wouter Bos van het toneel verdwijnt, wil ik de heer Van Merwijk verzoeken een versie te maken met de titel "Het is allemaal de schuld van Jack de Vries". Dat klinkt minstens zo aanstekelijk. En het is minstens zo waar.
Even voor de goede orde: Jack de Vries verdient het om de opvolger van Balkenende te worden. Ik heb al sinds begin 1994 bewondering voor Jack de Vries, toen hij als voorzitter van het CDJA dagvoorzitter was bij een bezoek van Elco Brinkman aan mijn middelbare school. Young Jack maakte indruk. Wat spijtig is, is dat hij een briljant strateeg is, maar een middelmatig televisiedebater. Dat is jammer, want meer dan minister zal hij daarom waarschijnlijk niet worden.
Maar waarom is het dan allemaal de schuld van Jack de Vries? De onwaarschijnlijke leider van ons land, Jan Peter Balkenende, heeft minstens zijn vierde kabinet aan Jack de Vries te danken. Balkenende I en II zijn ook niet De Vries-vrij, maar daar waren andere krachten groter. U zegt dan met gevoel voor understatement wellicht: "Nou, het CDA levert wel vaker de premier." Mag ik u er dan even op wijzen dat een maand of acht voor de verkiezingen van 2006 de PvdA op meer dan zestig zetels stond in de peiling en dat dit voornamelijk door de spindoctorij ("U draait en u bent niet eerlijk") van Jack de Vries totaal in elkaar is gestort? Het is daarom, kort door de bocht en met een knipoog, allemaal de schuld van Jack de Vries.
Hier vast één couplet:
Er is echt van alles mis in Nederland
Want Wilders zet de moslims aan de kant
Ach, en Agnes smeet de handdoek in de ring
Dat raakt me, al is de SP niet echt mijn ding
Hans van Mierlo is ook niet meer onder ons
Dat leverde van links tot rechts een frons
Bos is opgevolgd door Job Cohen
benieuwd hoe snel ik daar nou weer aan wen
En bepaal ik nou echt zelf wel wie ik kies?
Het is allemaal de schuld van Jack de Vries
Echter, nu de rook van het vallen van het vierde kabinet Balkenende optrekt en Wouter Bos van het toneel verdwijnt, wil ik de heer Van Merwijk verzoeken een versie te maken met de titel "Het is allemaal de schuld van Jack de Vries". Dat klinkt minstens zo aanstekelijk. En het is minstens zo waar.
Even voor de goede orde: Jack de Vries verdient het om de opvolger van Balkenende te worden. Ik heb al sinds begin 1994 bewondering voor Jack de Vries, toen hij als voorzitter van het CDJA dagvoorzitter was bij een bezoek van Elco Brinkman aan mijn middelbare school. Young Jack maakte indruk. Wat spijtig is, is dat hij een briljant strateeg is, maar een middelmatig televisiedebater. Dat is jammer, want meer dan minister zal hij daarom waarschijnlijk niet worden.
Maar waarom is het dan allemaal de schuld van Jack de Vries? De onwaarschijnlijke leider van ons land, Jan Peter Balkenende, heeft minstens zijn vierde kabinet aan Jack de Vries te danken. Balkenende I en II zijn ook niet De Vries-vrij, maar daar waren andere krachten groter. U zegt dan met gevoel voor understatement wellicht: "Nou, het CDA levert wel vaker de premier." Mag ik u er dan even op wijzen dat een maand of acht voor de verkiezingen van 2006 de PvdA op meer dan zestig zetels stond in de peiling en dat dit voornamelijk door de spindoctorij ("U draait en u bent niet eerlijk") van Jack de Vries totaal in elkaar is gestort? Het is daarom, kort door de bocht en met een knipoog, allemaal de schuld van Jack de Vries.
Hier vast één couplet:
Er is echt van alles mis in Nederland
Want Wilders zet de moslims aan de kant
Ach, en Agnes smeet de handdoek in de ring
Dat raakt me, al is de SP niet echt mijn ding
Hans van Mierlo is ook niet meer onder ons
Dat leverde van links tot rechts een frons
Bos is opgevolgd door Job Cohen
benieuwd hoe snel ik daar nou weer aan wen
En bepaal ik nou echt zelf wel wie ik kies?
Het is allemaal de schuld van Jack de Vries
donderdag 11 maart 2010
Een gebrek aan leiderschap
De laatste weken is een discussie ontstaan over (een gebrek aan) leiderschap in de Nederlandse politiek. Leiderschap is naast visie, daadkracht en samenbinding ook senioriteit. Voor de aardigheid heb ik een korte analyse gemaakt van de lijsttrekkers van de partijen die de politieke constante van de afgelopen twintig jaar vormen, te weten de VVD, het CDA, de PvdA, D66 en Groen Links. Bij gebrek aan andere gegevens, heb ik me beperkt tot de leeftijd. Er zijn geen pretenties, alleen constateringen. Hieronder het overzicht van de lijsttrekkers van 1989 tot en met 2010.
Als we kijken naar de leeftijd die door de lijsttrekkers van deze partijen werd bereikt in het jaar van Tweede Kamerverkiezingen zien we dat deze in de jaren '90 (plus 1989) beduidend hoger was dan in het eerste decennium van deze eeuw. In 2002 duikt de gemiddelde leeftijd voor het eerst onder de 50, vervolgens naar een laagterecord in 2006 van 42,6.
Wat nog meer opvalt:
De VVD en Groen Links hebben vanaf 1989 als enige een keer een dertiger als lijsttrekker gehad. De VVD in de persoon van Mark Rutte in 2006. Groen Links had met Femke Halsema de jongste lijsttrekker (37 in 2003). De resultaten ten opzichte van de voorgaande verkiezingen waren niet glorieus, respectievelijk verloor men zes en twee zetels.
Het CDA heeft bij elke verkiezing een lijsttrekker tussen de 46 en de 54 gehad, een bandbreedte van 8 jaar. Dat is uniek vergeleken met de andere partijen. VVD: 26, D66: 25, PvdA: 23, GL: 14. Je kan je afvragen of dat toeval is of tactiek. Zo beschouwd is overigens momenteel Verhagen een waarschijnlijkere opvolger van Balkenende dan Eurlings. UPDATE 1: Inmiddels heeft Eurlings aangegeven de nationale politiek te verlaten.
UPDATE 2: Mede door het aftreden van Wouter Bos met Job Cohen als zijn opvolger stijgt de gemiddelde leeftijd in 2010 met 7,2 jaar in vergelijking met 2006. Wij zijn dan weer bijna boven de 50.
Misschien is het aardig om vertrouwen in de politiek hier nog tegenaan te zetten.
| 1989 | 1994 | 1998 | 2002 | 2003 | 2006 | 2010 | |
| VVD | Voorhoeve 1945 (44) | Bolkestein 1933 (61) | Bolkestein 1933 (65) | Dijkstal 1943 (59) | Zalm 1952 (51) | Rutte 1967 (39) | Rutte 1967 (43) |
| CDA | Lubbers 1939 (50) | Brinkman 1948 (46) | De Hoop Scheffer 1948 (50) | Balkenende 1956 (46) | Balkenende 1956 (47) | Balkenende 1956 (50) | Balkenende 1956 (54) |
| D66 | Van Mierlo 1931 (58) | Van Mierlo 1931 (63) | Borst 1932 (66) | De Graaf 1957 (45) | De Graaf 1957 (46) | Pechtold 1965 (41) | Pechtold 1965 (45) |
| PvdA | Kok 1938 (51) | Kok 1938 (56) | Kok 1938 (60) | Melkert 1956 (46) | Bos 1963 (40) | Bos 1963 (43) | Cohen 1947 (63) |
| GL | Beckers 1938 (51) | Rabbae/Brouwer 1941/1950 (49) | Rosenmüller 1956 (42) | Rosenmüller 1956 (46) | Halsema 1966 (37) | Halsema 1966 (40) | Halsema 1966 (44) |
| totaal | 254 | 275 | 283 | 242 | 221 | 213 | 249 |
| gem. | 50,8 | 55 | 56,6 | 48,4 | 44,2 | 42,6 | 49,8 |
Als we kijken naar de leeftijd die door de lijsttrekkers van deze partijen werd bereikt in het jaar van Tweede Kamerverkiezingen zien we dat deze in de jaren '90 (plus 1989) beduidend hoger was dan in het eerste decennium van deze eeuw. In 2002 duikt de gemiddelde leeftijd voor het eerst onder de 50, vervolgens naar een laagterecord in 2006 van 42,6.
Wat nog meer opvalt:
De VVD en Groen Links hebben vanaf 1989 als enige een keer een dertiger als lijsttrekker gehad. De VVD in de persoon van Mark Rutte in 2006. Groen Links had met Femke Halsema de jongste lijsttrekker (37 in 2003). De resultaten ten opzichte van de voorgaande verkiezingen waren niet glorieus, respectievelijk verloor men zes en twee zetels.
Het CDA heeft bij elke verkiezing een lijsttrekker tussen de 46 en de 54 gehad, een bandbreedte van 8 jaar. Dat is uniek vergeleken met de andere partijen. VVD: 26, D66: 25, PvdA: 23, GL: 14. Je kan je afvragen of dat toeval is of tactiek. Zo beschouwd is overigens momenteel Verhagen een waarschijnlijkere opvolger van Balkenende dan Eurlings. UPDATE 1: Inmiddels heeft Eurlings aangegeven de nationale politiek te verlaten.
UPDATE 2: Mede door het aftreden van Wouter Bos met Job Cohen als zijn opvolger stijgt de gemiddelde leeftijd in 2010 met 7,2 jaar in vergelijking met 2006. Wij zijn dan weer bijna boven de 50.
Misschien is het aardig om vertrouwen in de politiek hier nog tegenaan te zetten.
Abonneren op:
Posts (Atom)